Κώστας Αλατζάς Αντώνης Τελόπουλος
8 Οκτωβρίου 2026
Εξοπλιστικά προγράμματα ύψους 4 δισεκατομμυρίων δολαρίων ανακοίνωσαν στην Κοινή Δήλωσή τους Ελλάδα και ΗΠΑ στο πλαίσιο της διεξαγωγής του 6ου γύρου του Στρατηγικού Διαλόγου, επιβεβαιώνοντας πλήρως το ρεπορτάζ της «Εφ.Συν.» σύμφωνα με το οποίο ο Μάρκο Ρούμπιο στις αποσκευές του μετέφερε αμερικανικές προτάσεις για την εγκατάσταση συστημάτων αυτοπροστασίας στα 82 F-16 Viper, την αναβάθμιση των 38 παλαιότερων F-16 Block 50 και τον οπλισμό των F-35 που πρόκειται να προμηθευτούν οι Ενοπλες Δυνάμεις τα επόμενα χρόνια.
«Η Ελλάδα και οι Ηνωμένες Πολιτείες ανακοίνωσαν πωλήσεις στρατιωτικού υλικού μέσω του προγράμματος Foreign Military Sales (FMS), ύψους 4 δισ. δολαρίων, προς υποστήριξη του μακροπρόθεσμου αμυντικού σχεδιασμού της Ελλάδας και με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση της διαλειτουργικότητας, καθώς και τη διερεύνηση μελλοντικών ευκαιριών συνεργασίας μεταξύ των αμυντικών βιομηχανιών, μεταξύ άλλων στον τομέα των καινοτόμων τεχνολογιών» αναφέρεται στην Κοινή Δήλωση.
Οπως έγραψε χθες η «Εφ.Συν.», στην Ουάσινγκτον υπήρξε ενόχληση για τις επιλογές της ελληνικής κυβέρνησης στην υλοποίηση του Μεσοπρόθεσμου Προγραμματισμού Αμυντικών Εξοπλισμών (ΜΠΑΕ), θεωρώντας ότι η Αθήνα έχει δώσει ένα μεγάλο κομμάτι της «πίτας» των στρατιωτικών εξοπλισμών σε γαλλικές και ισραηλινές εταιρείες. Αυτή την εκτίμηση φέρεται να είχε μεταφέρει η πρέσβης των ΗΠΑ στην Αθήνα, Κίμπερλι Γκιλφόιλ, στην ηγεσία του υπουργείου Εθνικής Αμυνας σε κατ’ ιδίαν συζήτηση με τον Νίκο Δένδια, λίγες ημέρες πριν από την υπογραφή των συμβάσεων για την απόκτηση των ισραηλινών συστημάτων αεράμυνας, στα τέλη του περασμένου Αυγούστου.
Ουδέτερη στάση στο καλώδιο
Την ώρα που η Αθήνα ικανοποιεί τις αμερικανικές προτάσεις για εξοπλισμούς, ο Μάρκο Ρούμπιο εμφανίστηκε σταθερός στη διαχρονική στάση των Ηνωμένων Πολιτειών για ίσες αποστάσεις στις ελληνοτουρκικές διαφορές, απαντώντας στην ερώτηση αν μπορεί η Ελλάδα να υπολογίζει στη στήριξη των ΗΠΑ σε μεγάλα ενεργειακά έργα, όπως η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ ή Ελλάδας – Αιγύπτου. Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας στήριξε ρητά την υλοποίηση των ενεργειακών διασυνδέσεων, συνδέοντας ωστόσο τη στήριξη αυτή με την ανάγκη να διευθετηθούν τα ζητήματα που έχουν ανακύψει με άλλες χώρες και, επί της ουσίας, με την Τουρκία. Απέφυγε πάντως τόσο να κατονομάσει την Αγκυρα όσο και να εισέλθει στην ουσία των τουρκικών απαιτήσεων γύρω από τα συγκεκριμένα έργα.
Ο κ. Ρούμπιο, στις κοινές δηλώσεις με τον υπουργό Εξωτερικών, Γιώργο Γεραπετρίτη, ανέφερε ότι οι ΗΠΑ είναι «απόλυτα δεσμευμένες στη στήριξη της ενεργειακής ασφάλειας η οποία είναι πολύ στενά συνδεδεμένη με την εθνική ασφάλεια», σημείωσε όμως ότι τα συγκεκριμένα έργα είναι συνδεδεμένα με ευαίσθητα θέματα άλλων χωρών. «Δεν θα πω ποιες χώρες», επισήμανε ο κ. Ρούμπιο, δηλώνοντας ότι αυτά τα θέματα «αντιμετωπίζονται μέσω ιδιωτικής διπλωματίας πέρα από τις συνεντεύξεις Τύπου». Αξίζει να σημειωθεί ότι στις κοινές δηλώσεις των δύο υπουργών δεν έγινε καμία αναφορά στην Τουρκία και στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Μόνο ο κ. Γεραπετρίτης αναφέρθηκε στο Κυπριακό και στην ανάγκη τερματισμού της παράνομης τουρκικής κατοχής, επαναλαμβάνοντας την πάγια ελληνική θέση περί επανένωσης του νησιού, μέσω βιώσιμης λύσης στη βάση των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών. Επίσης ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε ότι η Κύπρος αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της αρχιτεκτονικής ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Παράλληλα, το εύρος της ελληνοαμερικανικής συνεργασίας και η σύνδεσή της με την ενέργεια και τη γεωπολιτική σταθερότητα της περιοχής αποτυπώθηκαν και στη συνάντηση που είχε ο Μάρκο Ρούμπιο με τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις ως τις καλύτερες όλων των εποχών, παρουσιάζοντας την Ελλάδα ως «πυλώνα σταθερότητας» και γέφυρα μεταξύ Ευρώπης, ΗΠΑ, Μέσης Ανατολής και αραβικού κόσμου. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ενέργεια και τη συνδεσιμότητα, στην ανάδειξη της Ελλάδας σε πύλη εισόδου αμερικανικού LNG στην Ευρώπη και στον ρόλο της ελληνικής ναυτιλίας. Από την πλευρά του, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών χαρακτήρισε την Ελλάδα «ισχυρό εταίρο», σημειώνοντας ότι η Ουάσινγκτον επιδιώκει την περαιτέρω ενίσχυση μιας «αμοιβαία επωφελούς» σχέσης. «Συμφωνούμε ότι έχουμε τα ίδια προβλήματα και τις περισσότερες φορές συμφωνούμε και για τη σωστή λύση», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Από την Πνύκα: Αρχαία Ελλάδα με φόντο το «America First»
Από την Πνύκα, ο Μάρκο Ρούμπιο επέλεξε να ντύσει με αναφορές στην Αρχαία Ελλάδα μια ομιλία με σαφές πολιτικό και ιδεολογικό στίγμα. Μίλησε για τις αξίες του ηρωισμού, της τιμής και του καθήκοντος και τις συνέδεσε με μια αντίληψη για τη διεθνή πολιτική που βρίσκεται στον πυρήνα τού «America First»: τα κράτη οφείλουν πρωτίστως να υπερασπίζονται το εθνικό τους συμφέρον και όχι να υποτάσσουν τις επιλογές τους σε μια αφηρημένη έννοια της «παγκόσμιας κοινότητας». Η αναφορά αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία με δεδομένο το πολιτικό υπόβαθρο του τραμπισμού, ο οποίος αντιμετωπίζει με καχυποψία τους υπερεθνικούς θεσμούς και επαναφέρει την εθνική κυριαρχία στο επίκεντρο της εξωτερικής πολιτικής.
Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας περιέγραψε παράλληλα τη Δύση ως έναν κόσμο που βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι, κάνοντας λόγο για σημάδια «παρακμής» και για την ανάγκη επιστροφής στις αξίες που, κατά την ανάγνωσή του, επέτρεψαν στις δυτικές κοινωνίες να αναπτυχθούν και να κυριαρχήσουν. Ενδεικτική ήταν και η αναφορά του στους Περσικούς Πολέμους.
Η επίκληση της σύγκρουσης των ελληνικών πόλεων με την αρχαία Περσία δύσκολα μπορεί να αποσυνδεθεί από τη σημερινή αντιπαράθεση των Ηνωμένων Πολιτειών με το Ιράν, χωρίς βεβαίως ο ιστορικός παραλληλισμός να ταυτίζει δύο εντελώς διαφορετικές εποχές και συνθήκες. Πίσω από τις αναφορές στην αρχαιότητα διακρινόταν τελικά μια σύγχρονη πολιτική θέση: η υπεράσπιση της Δύσης περνά, κατά τον Ρούμπιο, μέσα από ισχυρά έθνη που δεν διστάζουν να προτάξουν τα συμφέροντά τους και μέσα από μια απροκάλυπτη διεκδίκηση της εθνικής ισχύος.
Απαιτήσεις για Ορμούζ
Το ζήτημα της διασφάλισης της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ συζητήθηκε εκτενώς στη διμερή συνάντηση του κ. Γεραπετρίτη με τον κ. Ρούμπιο. Οι Ηνωμένες Πολιτείες απαιτούν ενεργή δράση από τους Ευρωπαίους για να ξανανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ με την αποστολή πολεμικών πλοίων. Ο Ελληνας υπουργός Εξωτερικών αναφερόμενος στο θέμα και στις απαιτήσεις της Ουάσινγκτον είπε ότι «αν καταστεί αναγκαίο, μπορούμε να παρέχουμε βοήθεια», ωστόσο διευκρίνισε ότι αυτό θα συμβεί αν το επιτρέπουν οι καταστάσεις και υπάρξει ειρηνευτική διαδικασία για τον τερματισμό των εχθροπραξιών με το Ιράν. Επίσης, ο κ. Γεραπετρίτης στις δηλώσεις του αναφέρθηκε, τουλάχιστον δύο φορές, στον ηγετικό ρόλο της Ελλάδας σε όλες τις ναυτικές επιχειρήσεις της Ευρωπαϊκής Ενωσης, στην επιχείρηση ASPIDES στην Ερυθρά Θάλασσα, στην επιχείρηση ATALANTA στον Δυτικό Ινδικό Ωκεανό, στην επιχείρηση IRINI στην Κεντρική Μεσόγειο, οι οποίες -όπως είπε- «λειτουργούν συμπληρωματικά προς τις αμερικανικές πρωτοβουλίες».
Οι αμυντικές δαπάνες του ΝΑΤΟ και οι συμφωνίες συνεργασίας
Από την Αθήνα ο Μάρκο Ρούμπιο έστειλε μήνυμα προς τους ηγέτες της Ε.Ε. ότι θα πρέπει να ξοδέψουν περισσότερα για την ευρωπαϊκή άμυνα. Δήλωσε ωστόσο ικανοποιημένος από το γεγονός ότι η Ελλάδα βρίσκεται πάνω από τον μέσο όρο των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ στις αμυντικές δαπάνες και σε πορεία να διαθέσει φέτος το 5% του ΑΕΠ για την άμυνα, με περισσότερο από 3,5% να αφορά αμιγώς στρατιωτικές δαπάνες.
Στο πλαίσιο του 6ου γύρου του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας – ΗΠΑ υπεγράφη, παρουσία του Νίκου Δένδια και του Μάρκο Ρούμπιο, Επιστολή Προθέσεων (Letter of Intent – LOI) για τη συνεργασία μεταξύ των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και της Εθνοφρουράς της Φλόριντας. «Η συμφωνία που υπεγράφη δίνει μια επιπλέον διάσταση στη συνεργασία μας στο πλαίσιο της περαιτέρω μεταρρύθμισης των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων», ανέφερε μεταξύ άλλων ο υπουργός Εθνικής Αμυνας, Νίκος Δένδιας, μετά την υπογραφή της από τον αρχηγό ΓΕΕΘΑ Δημήτρη Χούπη και τον διοικητή της Εθνοφρουράς της Φλόριντας, Τζον Χάας.
Ξεχωριστά, ο Μάρκο Ρούμπιο ανακοίνωσε νέο μνημόνιο συνεργασίας για την ενίσχυση της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ αμερικανικών και ελληνικών αρχών με στόχο την καταπολέμηση της τρομοκρατίας. «Είμαστε περήφανοι να ανακοινώσουμε ένα νέο μνημόνιο συνεργασίας το οποίο θεσπίζει κοινό πρόγραμμα ασφάλειας, με στόχο την ενίσχυση της ανταλλαγής πληροφοριών για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας μεταξύ των αμερικανικών και ελληνικών αρχών», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών.
Πηγή: www.efsyn.gr
Τα άρθρα που δημοσιεύουμε δεν απηχούν αναγκαστικά τις απόψεις μας και δεν δεσμεύουν παρά τους συγγραφείς τους. Η δημοσίευσή τους έχει να κάνει όχι με το αν συμφωνούμε με τις θέσεις που υιοθετούν, αλλά με το αν τα κρίνουμε ενδιαφέροντα για τους αναγνώστες μας.
