Από το facebook του Γιώργου Λιερού
-Τουσάρ Γκίρι, πολιτικός σύμβουλος στο Νέο Δελχί. «Η έννοια της εκλογικής δημοκρατίας είναι υπερτιμημένη. Οι ψηφοφόροι δεν έχουν ελεύθερη βούληση. Όλα είναι στημένα.»
-αμείβονταν με περίπου 7 δολάρια την ημέρα στο πλαίσιο μηνιαίας σύμβασης [για] να παραδίδει έως και 100 δημιουργικά
Ένα συγκλονιστικό ρεπορτάζ του ALJAZEERA με τίτλο: Οι «σύμβουλοι» των ινδικών εκλογών, που παραμένουν στο παρασκήνιο, επεκτείνουν την παγκόσμια επιρροή τους στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ.
Οι φωτογραφίες από τον λογαριασμό του Abdul El-Sayed ο οποίος δεχθηκε τέτοιες επιθέσεις από λογαριασμούς που υποστήριζαν την Στίβενς
ALJAZEERA Οι εταιρείες πολιτικών συμβούλων της Ινδίας αναπτύσσονται διαχειριζόμενες κρυφά τις μεγαλύτερες εκλογές στον κόσμο. Τώρα, εξάγουν τα βρώμικα κόλπα για να χειραγωγήσουν παγκόσμιες εκλογές, όπως τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ.
Νέο Δελχί, Ινδία — Σε ένα διαμέρισμα χωρίς έπιπλα, σε μια ανώνυμη γειτονιά του Αχμενταμπάντ στη δυτική Ινδία, ένας 22χρονος δημιουργός ψηφιακού περιεχομένου δούλευε όλη τη νύχτα, σχεδιάζοντας αφίσες και επεξεργάζοντας βίντεο για μια προεκλογική εκστρατεία που διεξαγόταν χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά — την υποψηφιότητα του Γουίλιαμ Ρούτο για την προεδρία της Κένυας το 2022.
Το περιεχόμενο του Rajan Kumar δεν κοινοποιήθηκε από την επίσημη προεκλογική εκστρατεία του Ruto. Αντίθετα, οι 50 αναρτήσεις στα κοινωνικά δίκτυα που δημιούργησε έναντι 7 δολαρίων την ημέρα κοινοποιήθηκαν σε «σκιώδεις» λογαριασμούς στα κοινωνικά δίκτυα, οι οποίοι αποκρύπτουν την ταυτότητά τους προκειμένου να παρουσιάζουν τα συντονισμένα μηνύματα ως ανεξάρτητα, ενώ στην πραγματικότητα υποστηρίζουν την εκστρατεία του Ruto.
Όσον αφορά το περιεχόμενο, ο Κουμάρ δήλωσε ότι θα περιέκοπτε τις ομιλίες ή τις συνεντεύξεις των ηγετών της αντιπολίτευσης για να διαστρεβλώσει τις δηλώσεις τους, ή θα δημιουργούσε αφίσες με ψευδείς ισχυρισμούς που θα ενίσχυαν τις προοπτικές και τη δημοτικότητα του Ρούτο πριν από τις εκλογές.
«Αν υπάρχει κάποια γυναίκα πολιτικός, απλώς τη συνδέουμε με κάποιον για να βλάψουμε τη φήμη της. Είναι ένας από τους ευκολότερους τρόπους για να την δυσφημίσουμε», δήλωσε ο Κουμάρ στο Al Jazeera, προσθέτοντας ότι «όλο το αμφιλεγόμενο περιεχόμενο» διοχετεύεται σε «σκιώδεις» σελίδες για «ευρεία διάδοση».
Ο Ρούτο κέρδισε τις εκλογές του 2022 και έγινε ο πέμπτος πρόεδρος της Κένυας.
Τέσσερα χρόνια αργότερα, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες οδεύουν προς τις ενδιάμεσες εκλογές της Τρίτης, ερευνητές διαπίστωσαν ότι ινδικά bots και λογαριασμοί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δημοσίευαν κρυφά βίντεο που υποστήριζαν συγκεκριμένες προεκλογικές εκστρατείες. Η εφημερίδα «New York Times» ανέφερε για πρώτη φορά τέτοιες αναρτήσεις που υποστήριζαν την Αμερικανίδα δημοκρατική πολιτικό Χέιλι Στίβενς εν όψει των προκριματικών εκλογών για τη Γερουσία στο Μίσιγκαν στις 4 Αυγούστου, τις οποίες έχασε από τον Αμπντούλ Ελ-Σαγιέντ, τον υποψήφιο του κόμματος για τις ενδιάμεσες εκλογές.
Ωστόσο, οι ΗΠΑ αποτελούν απλώς το πιο πρόσφατο πεδίο εκλογικής μάχης, όπου οι πολιτικοί βασίζονται σε Ινδούς μισθοφόρους των κοινωνικών μέσων, οι οποίοι έχουν διεξάγει «σκιώδεις» προεκλογικές εκστρατείες σε διάφορες χώρες της Νότιας Αμερικής και της Αφρικής.
Σχεδόν μια ντουζίνα πολιτικών συμβούλων στην Ινδία, οι οποίοι μίλησαν στο Al Jazeera για το παρόν ρεπορτάζ, αναφέρουν ότι δεν υπάρχουν όρια, περιορισμοί ή «κόκκινες γραμμές» σε τέτοιου είδους «σκιώδεις» εκστρατείες.
«Επηρεάζουμε τις εκλογές· δεν υπάρχει άλλος τρόπος να το πούμε», δήλωσε ο Τουσάρ Γκίρι, πολιτικός σύμβουλος στο Νέο Δελχί. «Η έννοια της εκλογικής δημοκρατίας είναι υπερτιμημένη. Οι ψηφοφόροι δεν έχουν ελεύθερη βούληση. Όλα είναι στημένα.»
………
Μια έρευνα του Al Jazeera, λίγο πριν τις εθνικές εκλογές της Ινδίας το 2024, αποκάλυψε ένα εκτεταμένο δίκτυο τέτοιων αμφιλεγόμενων σελίδων σε προϊόντα της Meta και της Google, όπως το Facebook, το Instagram και το YouTube, οι οποίες διατίθενται προς πώληση — παρακάμπτοντας τις πολιτικές των πλατφορμών κατά της κατάχρησης στοχευμένων διαφημίσεων με σκοπό την επηρεασμό των ψηφοφόρων.
Η Antibot4Navalny, μια ανώνυμη ομάδα ερευνητών στον τομέα της παραπληροφόρησης που διερευνά και αποκαλύπτει συντονισμένες διαδικτυακές επιχειρήσεις επηρεασμού, ιδίως εκείνες που συνδέονται με τη Ρωσία, δήλωσε στο Al Jazeera ότι εντόπισε τουλάχιστον 28 τέτοιους λογαριασμούς στο X (πρώην Twitter) οι οποίοι μοιράζονταν βίντεο που υποστήριζαν την εκστρατεία της Στίβενς στις προκριματικές εκλογές των Δημοκρατικών στο Μίσιγκαν, συγκεντρώνοντας πάνω από επτά εκατομμύρια προβολές.
Σύμφωνα με έρευνα του Al Jazeera, τουλάχιστον 15 από τους λογαριασμούς που εντοπίστηκαν δημοσίευαν περιεχόμενο από την Ινδία.
Ερευνητές του Media Forensic Hub του Πανεπιστημίου Κλέμσον έχουν επίσης εντοπίσει παρόμοιες τακτικές που χρησιμοποιούνται από ινδικούς λογαριασμούς και σελίδες που έχουν προσληφθεί για να υποστηρίξουν την εκστρατεία της Στίβενς εναντίον του Ελ-Σαγιέντ.
……
Ο Amogh Dhar Sharma, συγγραφέας του βιβλίου «Backstage of Democracy» — ενός βιβλίου για τον τρόπο λειτουργίας των ινδικών εταιρειών πολιτικής συμβουλευτικής — δήλωσε .
«….μερικές φορές η πραγματική εξουσία ασκείται εντελώς κρυφά από τα μάτια του κοινού», δήλωσε ο Σάρμα στο Al Jazeera, αναφερόμενος στις εταιρείες πολιτικής συμβουλευτικής. «Ο τρόπος με τον οποίο δημιουργούνται ορισμένες κρυφές πηγές εξουσίας σε μια δημοκρατία αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα ηθικά ζητήματα».
……….
Στην Ινδία, τέτοιες εταιρείες πολιτικής συμβουλευτικής αποτελούν πλέον τη ραχοκοκαλιά κάθε προεκλογικής εκστρατείας, ενώ το έργο τους χρησιμεύει ως διαφημιστικό υλικό για να προσελκύσει πολιτικούς από άλλες χώρες.
«Έχουμε αποδείξει ότι μπορούμε να επιτυγχάνουμε τα επιθυμητά αποτελέσματα σε μια περίπλοκη εκλογική δημοκρατία όπως η Ινδία, η οποία πλέον προσελκύει και ξένες προεκλογικές εκστρατείες», δήλωσε ο Γκίρι, ο σύμβουλος με έδρα το Νέο Δελχί.
Οι κανόνες που έχει θεσπίσει η Meta, η μητρική εταιρεία του Facebook, απαγορεύουν στους χρήστες οποιαδήποτε «προσπάθεια ή επιτυχή πώληση, αγορά ή ανταλλαγή» λογαριασμών, καθώς και τη χρήση ψευδών ή κλεμμένων ταυτοτήτων. Γενικά, τόσο οι πολιτικές της Meta όσο και της Google απαιτούν από τους πολιτικούς διαφημιζόμενους να επαληθεύουν την ταυτότητά τους και να γνωστοποιούν ποιος πλήρωσε για τις προεκλογικές διαφημίσεις, αν και οι συγκεκριμένοι κανόνες διαφέρουν από χώρα σε χώρα.
Ωστόσο, Ινδοί σύμβουλοι δηλώνουν στο Al Jazeera ότι τα πρότυπα αυτά παραβιάζονται συστηματικά.
Αυτές οι πλατφόρμες διαθέτουν μακροσκελείς όρους χρήσης, αλλά αν διαβάσει κανείς ανάμεσα στις γραμμές, υπάρχουν αρκετά κενά που μπορεί κανείς να εκμεταλλευτεί», δήλωσε ο Γκίρι. Τα premium εικονικά ιδιωτικά δίκτυα (VPN) αποτελούν τα βασικά εργαλεία για τέτοιες εταιρείες συμβούλων όταν αντιμετωπίζουν περιορισμούς σε μια συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή. Μερικές φορές, η απλή αλλαγή της χώρας προέλευσης ενός λογαριασμού αρκεί, επιτρέποντας σε κάποιον που βρίσκεται σε ξένη χώρα να προβάλλει στοχευμένες πολιτικές διαφημίσεις.
Ο Γκίρι αναφέρθηκε σε συνάντηση που είχε πέρυσι με εκπροσώπους μιας προεκλογικής εκστρατείας στο Σουρινάμ, αν και οι διαπραγματεύσεις τελικά απέτυχαν. Ο Σάρμα, ο συγγραφέας, δήλωσε στο Al Jazeera ότι κατά τη διάρκεια της έρευνάς του εντόπισε ινδικές εταιρείες συμβούλων που δραστηριοποιούνται επίσης στην Αυστραλία και τη Γερμανία. Οι σύμβουλοι δήλωσαν στο Al Jazeera ότι έχουν εργαστεί με παρόμοιο τρόπο σε προεκλογικές εκστρατείες σε γειτονικές χώρες της Ινδίας, όπως το Νεπάλ και η Σρι Λάνκα.
Ο Κουμάρ, ο οποίος εργάστηκε για την προεκλογική εκστρατεία του Ρούτο για την προεδρία της Κένυας το 2022, δήλωσε ότι αμείβονταν με περίπου 7 δολάρια την ημέρα στο πλαίσιο μηνιαίας σύμβασης και ότι του ζητούσαν να παραδίδει έως και 100 δημιουργικά ορισμένες ημέρες, τα οποία συντονίζονταν μέσω ομάδων στο Telegram.
Είπε ότι δεν συνεργάστηκε ποτέ άμεσα με κανέναν από τους εκπροσώπους του Ρούτο και ότι οι δημιουργοί περιεχομένου όπως αυτός δεν ενημερώνονται ποτέ για την ταυτότητα όλων των ατόμων που εμπλέκονται στην αλυσίδα εφοδιασμού, η οποία καταλήγει σε ανώτερα στελέχη μιας προεκλογικής εκστρατείας.
«Πάντως, πρέπει πάντα να είμαστε προσεκτικοί και να καλύπτουμε τα ίχνη μας», είπε. Οι συνομιλίες διαγράφονται και οι κάρτες SIM καταστρέφονται συχνά.
Οι κίνδυνοι είναι πραγματικοί.
Δύο Ινδοί πολιτικοί σύμβουλοι, ο Ζουλφικάρ Αχμάντ Χαν και ο Μοχάμεντ Ζαΐντ Σάμι Κιντβάι, οι οποίοι εργάζονταν για την προεκλογική εκστρατεία του Ρούτο, εξαφανίστηκαν στο Ναϊρόμπι τον Ιούλιο του 2022, πριν από τις εκλογές. Βρέθηκαν νεκροί τον Οκτώβριο, αφού, σύμφωνα με ισχυρισμούς, είχαν απαχθεί από μια ελίτ αστυνομική μονάδα της Κένυας. Μετά τη νίκη του, ο Ρούτο διέλυσε τη συγκεκριμένη μονάδα. Δεκαπέντε αξιωματικοί κατηγορήθηκαν για φόνο, αλλά τον Αύγουστο του 2026, το Ανώτατο Δικαστήριο της Κένυας απέσυρε τις κατηγορίες αυτές, αφού η εισαγγελία ζήτησε τη διακοπή της έρευνας για φόνο.
……….
Ο ασαφής χαρακτήρας της εργασίας που επιτελούν σύμβουλοι όπως ο Κουμάρ επεκτείνεται και στις πληρωμές, όπως εξήγησαν αρκετοί πολιτικοί σύμβουλοι.
«Το μαύρο χρήμα αποτελεί πυλώνα της πολιτικής συμβουλευτικής», δήλωσε ένας σύμβουλος στο Al Jazeera, ζητώντας να διατηρήσει την ανωνυμία του, φοβούμενος για την ασφάλειά του. «Έχουμε εταιρείες στο εξωτερικό που προσλαμβάνουν επί χάρτου κάποιον για τυχαίες εργασίες, προκειμένου να πραγματοποιούν πληρωμές, αλλά πρόκειται απλώς για μια βιτρίνα για τη διοχέτευση χρημάτων».
Αρκετές εταιρείες παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών βασίζονται στα δίκτυα «χαβάλα» — ένα άτυπο σύστημα μεταφοράς χρημάτων που βασίζεται στην εμπιστοσύνη και επιτρέπει στους ανθρώπους να στέλνουν χρήματα στο εξωτερικό μέσω μεσαζόντων, παρακάμπτοντας τα συμβατικά τραπεζικά κανάλια.
Τουλάχιστον τρεις σύμβουλοι ανέφεραν τις επιχειρήσεις με εξαγωγικό προσανατολισμό στην εκτεταμένη αγορά Chandni Chowk της Παλαιάς Δελχί, στην επικράτεια της εθνικής πρωτεύουσας, ως ένα τέτοιο κέντρο. Ένας σύμβουλος που μίλησε στην Al Jazeera για το παρόν ρεπορτάζ, υπό τον όρο της ανωνυμίας, αναπόλησε μια δραματική επιχειρηματική συναλλαγή που έλαβε χώρα πριν από δύο χρόνια.
Ο σύμβουλος είχε μαζί του ένα ινδικό χαρτονόμισμα με συγκεκριμένο σειριακό αριθμό, το οποίο χρησίμευε ως κωδικός για την αναγνώριση και την είσπραξη της πληρωμής. «Είδα ανθρώπους να χρησιμοποιούν χαρτονομίσματα των 10 ρουπιών για να εισπράξουν εκατομμύρια σε μετρητά», δήλωσαν στο Al Jazeera. «Ήταν σαν να βρισκόμουν σε ταινία». Αρνήθηκαν να αποκαλύψουν τη χώρα ή την εκστρατεία που πλήρωσε για τη συγκεκριμένη συναλλαγή.
Ο Γκίρι, ο σύμβουλος, δήλωσε στο Al Jazeera ότι τα τελευταία δύο χρόνια η Ινδία έχει μετατραπεί σε «μια μεγάλη χονδρική αγορά για τη διεξαγωγή αυτών των παράνομων πολιτικών εκστρατειών».
«Είναι σαν να αγοράζεις παιχνίδια από την Κίνα· με τον ίδιο τρόπο, μπορείς να χειραγωγήσεις εκλογές οπουδήποτε στον κόσμο με το χαμηλότερο κόστος στην Ινδία», είπε.
Ο συγγραφέας Σάρμα χρησιμοποίησε μια παρόμοια αναλογία για να εξηγήσει τη φύση των πολιτικών συμβουλευτικών εταιρειών της Ινδίας.
«Αυτό αποτελεί ίσως μια επέκταση του παγκόσμιου κλάδου της εξωτερικής ανάθεσης, ο οποίος έχει διαδραματίσει κεντρικό ρόλο στην οικονομική ανάπτυξη της Ινδίας», υποστήριξε ο Σάρμα. «Όπως η Ινδία έγινε κέντρο εξωτερικής ανάθεσης επιχειρηματικών διαδικασιών τη δεκαετία του 2000», έτσι και τώρα η χώρα βιώνει την άνοδο των εταιρειών πολιτικής συμβουλευτικής, τις οποίες οι προεκλογικές εκστρατείες μπορούν να προσλάβουν για να αναθέσουν σε αυτές τις λιγότερο διαφανείς δραστηριότητές τους.
Ο Σάρμα πρόσθεσε ότι η φυσική απόσταση που χωρίζει όσους βρίσκονται πίσω από αυτές τις σκιερές προωθητικές ενέργειες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και τις εκστρατείες για τις οποίες εργάζονται παρέχει σε όλους τους εμπλεκόμενους τη δυνατότητα «εύλογης άρνησης» σε περίπτωση που αποκαλυφθούν οι εν λόγω δραστηριότητες.
Ο Γκίρι, ο σύμβουλος, υποστήριξε ότι αυτό που κάνει τους συμβούλους επιτυχημένους είναι το πόσο μακριά είναι διατεθειμένοι να φτάσουν για να βοηθήσουν μια εκστρατεία.
«Ποια είναι τα όρια; Αν μια υπηρεσία μπορεί να καταφύγει σε βρώμικα κόλπα για να χειραγωγήσει έναν ψηφοφόρο — και να ξεπεράσει ακόμη και τη φαντασία του ίδιου του πολιτικού κόμματος — τότε ανταμείβεται αναλόγως», είπε. «Όσο πιο βρώμικα μπορείς να γίνεις, τόσο περισσότερα χρήματα και ευκαιρίες υπάρχουν.»
Τα άρθρα που δημοσιεύουμε δεν απηχούν αναγκαστικά τις απόψεις μας και δεν δεσμεύουν παρά τους συγγραφείς τους. Η δημοσίευσή τους έχει να κάνει όχι με το αν συμφωνούμε με τις θέσεις που υιοθετούν, αλλά με το αν τα κρίνουμε ενδιαφέροντα για τους αναγνώστες μας.
