Ειρηνική παρέμβαση και κατασταλτικές αντιδράσεις
Του Ορέστη Νικηφόρου
17 Ιουλίου 2025
Την 11η Ιουλίου 2025, μέλη της αναρχικής συλλογικότητας Ρουβίκωνας προχώρησαν σε ειρηνική πολιτική παρέμβαση στο κέντρο της Αθήνας, με την οργάνωση μιας πορείας αλληλεγγύης προς τον παλαιστινιακό λαό. Η παρέμβαση αυτή, με εμφανή πολιτικά σύμβολα όπως η σημαία της Παλαιστίνης, απέτυχε να προκαλέσει βία ή ακραία επεισόδια, αλλά αποτέλεσε μια συμβολική έκφραση συμπαράστασης εν μέσω της παγκόσμιας έντασης γύρω από το Παλαιστινιακό ζήτημα. Ωστόσο, η πορεία αυτή προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από τις αρχές και την πολιτική ηγεσία, με άμεση συνέπεια την ενεργοποίηση κατασταλτικών μηχανισμών: η Ελληνική Αστυνομία κατέθεσε υλικό στην Εισαγγελία Πρωτοδικών, η οποία διέταξε προκαταρκτική εξέταση για το ενδεχόμενο «απειλής διάπραξης εγκλημάτων», ενώ πραγματοποιήθηκαν προσαγωγές στελεχών της συλλογικότητας.
Παράλληλα, τα μέσα μαζικής ενημέρωσης που σχετίζονται με τη Δεξιά και την ακροδεξιά πολιτική, αλλά και ορισμένοι δημοσιογράφοι, εξαπέλυσαν μια εκστρατεία παραπληροφόρησης και στοχοποίησης, παρουσιάζοντας μια περιορισμένης εμβέλειας ειρηνική διαμαρτυρία ως «απειλή για τη δημόσια ασφάλεια». Μέσω υπερβολών, διαστρεβλώσεων και εντυπωσιασμού, επιχειρήθηκε η αναπαραγωγή της θεωρίας των δύο άκρων, που στοχεύει στην εξίσωση του ακτιβισμού με την τρομοκρατία και την αποδόμηση κάθε εναλλακτικής φωνής στην πολιτική σφαίρα. Η προσπάθεια αυτή δεν ήταν τυχαία· εντασσόταν σε μια γενικότερη στρατηγική πολιτικής καταστολής και κοινωνικού ελέγχου που επιδιώκει να περιορίσει τον δημόσιο διάλογο και να ποινικοποιήσει τις φωνές αντίστασης.
Εργαλειοποίηση από τη Δεξιά και σιωπή των αντιπολιτευόμενων κομμάτων
Ο Υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης πήρε δημόσια θέση χαρακτηρίζοντας τον Ρουβίκωνα «τάγματα εφόδου» και κατηγορώντας τον για αντισημιτισμό, μια ρητορική που όχι μόνο διαστρέβλωσε το περιεχόμενο της παρέμβασης αλλά και διευκόλυνε την περαιτέρω πόλωση και τον κοινωνικό διχασμό. Από την άλλη πλευρά, το ΜέΡΑ25 επέλεξε να μην εγκωμιάσει την ενέργεια αλλά κατήγγειλε την προσπάθεια ποινικοποίησής της, υπερασπιζόμενο παράλληλα το αναφαίρετο δικαίωμα στην αλληλεγγύη προς τον παλαιστινιακό αγώνα. Ωστόσο, τα υπόλοιπα κοινοβουλευτικά κόμματα, ακόμη και αυτά που στο παρελθόν έχουν εκφράσει συμπάθεια προς το δικαίωμα αυτοδιάθεσης του παλαιστινιακού λαού, επέλεξαν να τηρήσουν σιγή. Η στάση αυτή δεν μπορεί παρά να εκληφθεί ως μια ενοχική σιωπή που υπονομεύει την υπεράσπιση των δημοκρατικών δικαιωμάτων και ενθαρρύνει τις κατασταλτικές πολιτικές έναντι μιας σχετικά περιορισμένης, μη βίαιης πολιτικής δράσης.
Μια βαθύτερη κριτική προς τη συλλογικότητα Ρουβίκωνας είναι απαραίτητη. Η πολιτική σκέψη και δράση του κινείται συχνά μακριά από τη δυναμική του μαζικού εργατικού και λαϊκού κινήματος. Αντί να επενδύει σε ευρεία κοινωνική συσπείρωση και σε οργανωμένους συλλογικούς αγώνες, προτιμά την πραγματοποίηση μεμονωμένων ή συμβολικών δράσεων, που αν και προβάλλουν πολιτικά μηνύματα, συχνά παραμένουν αποκομμένες από τις βασικές κοινωνικές δυνάμεις. Αυτή η στρατηγική δεν είναι αθώα· πέρα από το ότι περιορίζει τη δυνατότητα ουσιαστικής κοινωνικής αλλαγής, σε ορισμένες περιπτώσεις λειτουργεί έμμεσα ως παράγοντας διευκόλυνσης των σχεδίων των κυρίαρχων τάξεων. Με την έλλειψη ενός μαζικού, οργανωμένου μετώπου που να αμφισβητεί ουσιαστικά το πολιτικό και οικονομικό κατεστημένο, οι δράσεις αυτές εύκολα απομονώνονται, αφήνοντας χώρο για την καταστολή και την περιθωριοποίηση των αγώνων.
Η διεθνής διάσταση και η αυταρχική στροφή
Το περιστατικό του Ρουβίκωνα εντάσσεται σε ένα ευρύτερο διεθνές πλαίσιο, όπου το παγκόσμιο κίνημα αλληλεγγύης προς τον παλαιστινιακό λαό έχει αποκτήσει ευρύτατη απήχηση και σημαντική δυναμική. Ωστόσο, αυτή η δυναμική αντιμετωπίζει έντονες πιέσεις από κυβερνήσεις και θεσμούς που επιδιώκουν την ποινικοποίηση και τον περιορισμό των κινημάτων αυτών. Στις 2 Ιουλίου 2025, για παράδειγμα, η Γαλλική Εθνοσυνέλευση ψήφισε ψήφισμα που εξισώνει τον αντισιωνισμό με τον αντισημιτισμό, ενώ την ίδια ημέρα το Βρετανικό Κοινοβούλιο χαρακτήρισε τρομοκρατική μια ειρηνική οργάνωση όπως η Palestinian Action. Αυτές οι ενέργειες δεν αποτελούν μεμονωμένα φαινόμενα, αλλά μέρος μιας συστηματικής προσπάθειας ποινικοποίησης της πολιτικής έκφρασης και καταστολής της αλληλεγγύης.
Η τάση αυτή συνιστά έκφραση μιας μόνιμης διολίσθησης των δυτικών κυβερνήσεων προς αυταρχικές κατευθύνσεις. Το παλαιστινιακό ζήτημα, πέρα από την τεράστια πολιτική, ηθική και ανθρωπιστική του σημασία, λειτουργεί ως πρόσχημα για τον περιορισμό των ελευθεριών, την ενίσχυση του κοινωνικού ελέγχου και την καταστολή του δημόσιου λόγου. Η ίδια τάση έχει γίνει εμφανής και σε άλλους τομείς, όπως στη διαχείριση της πανδημίας, στις κοινωνικές κινητοποιήσεις κατά της λιτότητας και στα οικολογικά κινήματα. Αυτή η γενικευμένη αυταρχική στροφή αποτελεί κίνδυνο για τις δημοκρατικές κατακτήσεις και το δικαίωμα στην ελεύθερη έκφραση.
Το περιστατικό που σχετίζεται με τον Ρουβίκωνα και η πολιτική του αξιοποίηση από τη Δεξιά δεν είναι απλά ένα μεμονωμένο επεισόδιο· αποτελεί ένα κρίσιμο σημείο αναφοράς για τις εξελίξεις στην πολιτική καταστολή και την ποινικοποίηση του κινήματος αλληλεγγύης, καθώς και όλων των κινημάτων που αμφισβητούν το υπάρχον κοινωνικοπολιτικό σύστημα.
Τα άρθρα που δημοσιεύουμε δεν απηχούν αναγκαστικά τις απόψεις μας και δεν δεσμεύουν παρά τους συγγραφείς τους. Η δημοσίευσή τους έχει να κάνει όχι με το αν συμφωνούμε με τις θέσεις που υιοθετούν, αλλά με το αν τα κρίνουμε ενδιαφέροντα για τους αναγνώστες μας.
