Tag Archives: Καύκασος

H χαρά της Αυτοκρατορίας: Βαθαίνει διαρκώς το χάσμα μεταξύ Φαναρίου και Μόσχας, Ελλάδας και Ρωσίας (και οι εξελίξεις σε Συρία και πρ.ΕΣΣΔ)

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Σε ένα προηγούμενο άρθρο μας υπογραμμίσαμε τους μεγάλους γεωπολιτικούς κινδύνους από την κρίση μεταξύ του Οικουμενικού Πατριαρχείου και της Ρωσικής Εκκλησίας και την ανάγκη να βρεθεί μια λύση που να μη θέτει σε κίνδυνο την ενότητα της Ορθοδοξίας, αλλά και το παγκόσμιο κύρος της. Continue reading H χαρά της Αυτοκρατορίας: Βαθαίνει διαρκώς το χάσμα μεταξύ Φαναρίου και Μόσχας, Ελλάδας και Ρωσίας (και οι εξελίξεις σε Συρία και πρ.ΕΣΣΔ)

Ανατολική Μεσόγειος: Άρης και Ποσειδών κατά Αθηνάς και Αφροδίτης!

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου
30 Αυγούστου 2018

Λίγες μόνο εβδομάδες, μετά το «τουρκικό επεισόδιο» της μεσανατολικής κρίσης, η τελευταία εκδηλώνεται πάλι με πολύ απειλητικό τρόπο γύρω από τη Συρία, όπου σημειώνεται τώρα η μεγαλύτερη στην ιστορία συγκέντρωση του ρωσικού πολεμικού στόλου στην περιοχή της Αν. Μεσογείου. Αλλά και διατυπώνονται απειλές από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ για την εξαπόλυση νέων επιθέσεων κατά της Συρίας και του Ιράν, πολύ σοβαρότερων από αυτές της περασμένης φοράς. Continue reading Ανατολική Μεσόγειος: Άρης και Ποσειδών κατά Αθηνάς και Αφροδίτης!

ΘΑΝΑΣΙΜΕΣ ΠΑΓΙΔΕΣ, ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΕΣ ΕΜΠΛΟΚΕΣ

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Σκηνικό έντασης στήνουν οι δυτικές δυνάμεις που επεμβαίνουν στη Συρία, προετοιμάζοντας είτε άμεση στρατιωτική επέμβαση, είτε παροξυσμό του «ισλαμιστικού χάους» στη χώρα.

‘Ηδη, ο Ομπάμα βρίσκεται στα χνάρια του Μπους, διασπείροντας τις (κατά πάσα πιθανότητα) γνωστές ψευδολογίες περί όπλων μαζικής καταστροφής που ακούσαμε πριν από την αμερικανο-αγγλική εισβολή στο Ιράκ. Το σενάριο είναι τώρα ότι η κυβέρνηση της Δαμασκού τρελλάθηκε κάνοντας χρήση χημικών. Αν και όταν αποφασίσουν ότι έχουν «αποδείξεις» θα βομβαρδίσουν ή θα εισβάλουν.

Η Συρία δεν έχει βέβαια ανάγκη χημικά για να καταστραφεί. Την καταστρέφει καθημερινά μια καθαρά τρομοκρατική εκστρατεία των πιο εξτρεμιστικών ισλαμιστικών δυνάμεων που ενισχύουν ανοιχτά Τουρκία, Κατάρ, Γαλλία, Βρετανία, ΗΠΑ (έστω και κάπως πιο απρόθυμα). Η θεωρία ότι το Ισραήλ διαφωνεί με όλα αυτά, που ακούμε από ‘Ελληνες «αναλυτές», δεν αποδεικνύει τίποτα περισσότερο παρά ότι η ανθρώπινη βλακεία συνιστά το καλύτερο μέτρο του απείρου (Σταντάλ).

Η Ουάσιγκτον ισχυρίζεται ότι δεν παρέχει στρατιωτική υποστήριξη στη συριακή αντιπολίτευση, περιλαμβανομένου του Μετώπου Αλ Νούσρα, που τάσσεται υπέρ της Αλ Κάιντα, αλλά επιτρέπει στους μεσανατολίτες συμμάχους της να το κάνουν.

Αφού μας έπρηξαν επί δεκαετία με τον «τρομοκρατικό» κίνδυνο, τώρα οι Αμερικανοί υποστηρίζουν μια «αντιπολίτευση», χάρη στη δράση της οποίας, έγραφαν πρόσφατα οι New York Times, «οι περιοχές υπό ανταρτικό έλεγχο είναι γεμάτες ισλαμικά δικαστήρια με δικηγόρους και κληρικούς και μαχόμενες ταξιαρχίες των οποίων ηγούνται εξτρεμιστές…Πουθενά στην ελεγχόμενη από τους αντάρτες Συρία δεν υπάρχει αξιόλογη κοσμική δύναμη μαχητών”. Οι ίδιες οι ΗΠΑ χαρακτήρισαν τον Δεκέμβριο το Μέτωπο Αλ Νούσρα «τρομοκρατική οργάνωση», που έχει ήδη οργανώσει 600 βομβιστικές τρομοκρατικές επιθέσεις, στις οποίες τραυματίστηκαν ή σκοτώθηκαν «αρκετοί αθώοι Σύριοι».

Πιέσεις σε Αθήνα-Λευκωσία για ανάμειξη

Σε αυτό ακριβώς το περιβάλλον, εντείνονται οι πιέσεις σε Ελλάδα και Κύπρο να συμφωνήσουν σε διάφορες ενέργειες, όλες σφόδρα βλαπτικές ελληνικών εθνικών συμφερόντων και πολύ επικίνδυνες.

Στην κατάσταση που τελούν σήμερα Ελλάδα και Κύπρος, υποκείμενες στον «αναθεωρητισμό» των αγορών, το τελευταίο που χρειάζεται ο ελληνικός λαός είναι η εμπλοκή του, καθ’ οιονδήποτε τρόπο, και στο μεσανατολικό ηφαίστειο.

Το ελληνικό Υπουργείο ‘Αμυνας δέχεται ισχυρές πιέσεις, σύμφωνα με αξιόπιστες πληροφορίες, για διάφορες ενέργειες που μπορεί να φτάσουν, εκτιμούν επιτελείς του ΓΕΕΘΑ, ακόμα και σε εμπλοκή ελληνικού ιπτάμενου προσωπικού σε επιχειρήσεις στη Συρία, σε περίπτωση που υπάρξει ανοιχτή εξωτερική επέμβαση – δεν θέλουμε στο σημείο αυτό να μπούμε σε περισσότερες λεπτομέρειες για το πώς μπορεί να γίνουν αυτά και ελπίζουμε ότι δεν θα χρειαστεί. Η ιδέα, όπως είναι φυσικό, δεν αρέσει καθόλου στους ‘Ελληνες στρατιωτικούς, ούτε στον κ. Παναγιωτόπουλο. Αν μη τι άλλο, η απώλεια έστω και ενός αξιωματικού, θα τους έφερνε σε εξαιρετικά δύσκολη θέση. Η ελληνική αεροπορία δεν επιχειρεί εδώ και πολλά χρόνια στην Κύπρο, γιατί έτσι ζήτησαν οι Αμερικανοί, είναι δυνατόν να εμπλακεί τώρα σε τέτοιες υποθέσεις, διερωτώνται ανώτεροι αξιωματικοί.

Εκεί που η ελληνική κυβέρνηση ετοιμάζεται να υποκύψει, εκτιμούν υψηλά ιστάμενοι διπλωματικοί παράγοντες, είναι το αίτημα υποδοχής πολύ μεγάλου αριθμού Χριστιανών προσφύγων από τη Συρία, που πιθανώς θα εγκαταλείψουν τη χώρα, ιδιαίτερα αν οι επεμβαίνουσες δυτικές δυνάμεις δώσουν στους εξτρεμιστές ισλαμιστές τη δυνατότητα να προκαλέσουν ένα αιματηρό χάος, εκκαθαρίζοντας τη Συρία από τους «απίστους».

Η Ελλάδα δεν έχει κανένα λόγο να ευνοήσει ένα τέτοιο «ξεκαθάρισμα» – τα αντίθετο. Επιπλέον είναι μια κατεστραμμένη χώρα που δεν μπορεί να διαθρέψει τον δικό της πληθυσμό, όχι να υποδεχθεί δεκάδες ή εκατοντάδες χιλιάδες πρόσφυγες. Τους Χριστιανούς πάντως δεν τους διώχνει ο ‘Ασαντ, η αντιπολίτευση τους διώχνει, ενισχυόμενη από Τουρκία, Κατάρ, Γαλλία, Αγγλία, ΗΠΑ. Ας επωμισθούν αυτοί το βάρος περίθαλψης των προσφύγων που δημιουργούν, στα πλαίσια της συνεχιζόμενης, από το 200,1 γιγαντιαίας επιχείρησης επανααποικιοποίησης της Μέσης Ανατολής και δημιουργίας, manu militari και προνομιακή μέθοδο το Χάος, της «ευρείας Μέσης Ανατολής».

‘Αντε βέβαια τώρα να βρει το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών και η κυβέρνηση γλώσσα να τα πουν αυτά. Η Αθήνα έκλεισε την ελληνική πρεσβεία στη Δαμασκό και τη συριακή εδώ, ενέργεια απολύτως αντίθετη με τα ελληνικά εθνικά συμφέροντα, που υπαγορεύθηκε από τους Δυτικούς. Δεν λέμε να υποστηρίξει η Αθήνα τον ‘Ασαντ, αλλά τέλος πάντων, τι συμφέρον έχει να σταματάει την επικοινωνία που οφείλει να έχει και με το καθεστώς και με την αντιπολίτευση;

Ευτυχώς τουλάχιστον που οι υπηρεσιακοί παράγοντες του Υπουργείου Εξωτερικών αντιστάθηκαν, ο κ. Αβραμόπουλος τους υποστήριξε και η Ελλάδα ψήφισε υπέρ των Παλαιστινίων στον ΟΗΕ. Γιατί και εδώ ασκήθηκαν αφόρητες πιέσεις στην Αθήνα ιδίως από το Ισραήλ. Η μόνιμη υποχωρητικότητα της Ελλάδας σε όλα τα θέματα, έχει δημιουργήσει και στους ξένους αίσθηση ξέφραγου αμπελιού, με αποτέλεσμα να θεωρούν αυτονόητο δικαίωμά τους να υπαγορεύουν την ελληνική κρατική πολιτική σε όλους τους τομείς.

Η αμερικανική κυβέρνηση ζητά επίσης διεύρυνση των διευκολύνσεων που παρέχονται από τη βάση της Σούδας, ακόμα κι αν χρειαστεί νομοθετική τροποποίηση της συμφωνίας που διέπει τη λειτουργία της, στα πλαίσια των πολεμικών προετοιμασιών για Συρία, Λίβανο και Ιράν, τελευταία φάση του πολέμου εναντίον του «’Αξονα του Κακού», που ξεκίνησαν Μπέντζαμιν Νετανιάχου και αμερικανοί νεοσυντηρητικοί, για να συνεχίσουν τώρα Ολλάντ, Κάμερον και (έστω πιο απρόθυμα) Ομπάμα. Η Σούδα όμως τους χρειάζεται και για τις επεμβάσεις τους στην Αφρική, στο κέρας της οποίας έχει μεταβεί τώρα, ως ειδικός απεσταλμένος της ΕΕ, ο ‘Αλεξ Ρόντος.

Ταυτόχρονα, το (πανταχού παρόν στο νησί) ισραηλινό λόμπυ έχει δραστηριοποιηθεί έντονα στην Κύπρο υποστηρίζοντας ότι η Λευκωσία πρέπει να δώσει όσες περισσότερες διευκολύνσεις μπορεί σε περίπτωση επίθεσης κατά του Ιράν.

Διπλωματική αυτοκτονία

Πίσω από όλα αυτά τα αιτήματα, δεν είναι όμως μόνο η εξυπηρέτηση άμεσων επιδιώξεων των ΗΠΑ, αλλά και παράπλευρες – και μακροχρόνια πιο σοβαρές – στρατηγικές επιδιώξεις, ειδικότερα η καταστροφή των σχέσεων Ελλάδας και Κύπρου με παραδοσιακούς τους συμμάχους, η διπλωματική τους απομόνωση, ώστε να πέσουν ευκολότερα θύματα των επιθέσεων εναντίον τους, οικονομικών ή γεωπολιτικών, και να τεθούν υπό άμεσο, ασφυκτικό έλεγχο.

Η πολιτική αυτή άρχισε από το 1996. Απεσταλμένος του Γιώργου Παπανδρέου στο Βελιγράδι ο ‘Αλεξ Ρόντος (που κατέληξε σε μερικά χρόνια μάλλον να «εποπτεύει» παρά να «συμβουλεύει» τον γιο του Ανδρέα Παπανδρέου, αρχιτέκτων μεταξύ άλλων τόσο του σχεδίου Ανάν, όσο και της διαχείρισης της πορείας προς το Μνημόνιο-ΔΝΤ), δεν φρόντισε μόνο να συμβάλλει στην ανατροπή Μιλόσεβιτς, βάζοντας τρικλοποδιά στους Ρώσους. Τα «διαφήμισε» επί πλέον όσα έκανε στον Μίχα της Ελευθεροτυπίας, καταστρέφοντας μια κι έξω την όποια εμπιστοσύνη μεταξύ Μόσχας-Αθήνας και Βελιγραδίου-Αθήνας. Μετά, δεν φτάνει που βοηθήσαμε να παραδοθεί ο Οτσαλάν στην ‘Αγκυρα, το κάναμε μέσω Ελλάδας, να καταστραφεί μια για πάντα η σχέση Ελλήνων και Κούρδων. Πέρυσι, παρολίγον να υπογραφεί συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας με το Αζερμπαϊτζάν και να δώσουμε μάλιστα και όπλα στο Μπακού, που όχι μόνο είναι «στρατιωτική προέκταση» της Τουρκίας, όχι μόνο έχει σχεδόν αναγνωρίσει το ψευδοκράτος, αλλά και είναι ο βασικός εχθρός των Αρμενίων, ενός λαού με τους οποίους μας ενώνουν πατροπαράδοτοι δεσμοί και ισχυρή φιλία.

Και μιας και μιλήσαμε για το Αζερμπαϊτζάν. Είναι απολύτως ακατανόητο και το να συζητά ακόμα η Ελλάδα να παραδώσει σε αυτή τη χώρα τη διαχείριση του δικτύου φυσικού αερίου. ‘Οσο για τα οφέλη του αγωγού ΤΑΡ είναι ασφαλώς υπαρκτά για το Αζερμπαϊτζάν, την Τουρκία και την Αλβανία, την Ελλάδα δεν έχουμε ακόμα καταλάβει τι θα την ωφελήσει – και γιατί έχουν μπλοκάρει οι ελληνορωσικοί αγωγοί, που μάλιστα ήταν δική μας πρόταση! Ελπίζουμε τουλάχιστον ο Αντώνης Σαμαράς, αφού αποφάσισε να επισκεφθεί το Αζερμπαϊτζάν, να πάει και στην Αρμενία για λόγους στοιχειώδους αβρότητος, αλλά και εξυπηρέτησης του πιο ζωτικού ελληνικού εθνικού συμφέροντος. Ελπίζουμε, τι άλλο να κάνουμε σε αυτή τη χώρα πούγινε χώρος.

Konstantakopoulos.blogspot.com

Επίκαιρα, 9.5.2013

ΒΥΘΙΖΕΤΑΙ Ο SOUTH STREAM!

Γεωπολιτικές του Μνημονίου

Ελλάδα, Ρωσία και Αζερμπαϊτζάν

Τουρκο-ισραηλινή «αποκλειστική ζώνη» η Νότια Ευρώπη!

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

«Ενταφιάζεται» οριστικά, κατά τα φαινόμενα, το σχέδιο διέλευσης από την Ελλάδα του μείζονος, κρίσιμης στρατηγικής σημασίας αγωγού αερίου South Stream (με επιπλέον άμεση, μεγάλη και προφανή αμυντική σημασία για την ελληνική Θράκη, όπως άλλωστε και το σχέδιο Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη).

Αυτό αναφέρουν έγκυρες πληροφορίες από κυβερνητικές πηγές. Ελπίζουμε να μην είναι ακριβείς και υπάρχει ακόμη λίγος χρόνος για να διορθώσει μια μείζονα, καταστροφική για τα ελληνικά εθνικά συμφέροντα επιλογή, ο κ. Σαμαράς. Φοβούμεθα όμως ότι και οι πληροφορίες είναι ακριβείς και ο Πρωθυπουργός δεν προτίθεται να δυσαρεστήσει την Ουάσιγκτον. Δυστυχώς, οι «μνημονιακοί» κυβερνήτες μας δεν έχουν εισέτι αφομοιώσει ένα βασικό συμπέρασμα από την εμπειρία του κ. Γ. Παπανδρέου – ότι είναι αναλώσιμοι, ότι κι αν κάνουν. Η ζημιά βέβαια θα είναι στρατηγικής σημασίας, δεδομένου ότι η Ελλάδα απομονώνεται διεθνώς όλο και περισσότερο, τείνοντας να γίνει «μαύρη τρύπα» του διεθνούς συστήματος.

Αυτή άλλωστε είναι και η επιδίωξη των Ηνωμένων Πολιτειών, υπό την σκέπη των οποίων δημιουργείται τώρα μια ζώνη τουρκο-ισραηλινής στρατηγικής επικυριαρχίας στη Νότιο Ευρώπη, απαραίτητη για λόγους που έχουν να κάνουν τόσο με το «πρόγραμμα πολέμων» της Μέσης Ανατολής, όσο και τον απρόβλεπτο χαρακτήρα της κρίσης στην ΕΕ. Προς κατάπληξη βέβαια των επίδοξων «Κλαούζεβιτς» της «Φαιδράς Πορτοκαλέας», οπαδών αλλοπρόσαλλων «θεωριών εισαγωγής», για «ιθαγενείς», περί «ναυτικών δυνάμεων», «θεωριών» αντίθετων προς όλη την ελληνική ιστορική εμπειρία. Νόμιζαν ότι έγιναν «στρατηγικοί σύμμαχοι» του Ισραήλ και προσπαθούν τώρα να μας πείσουν ότι δεν βλέπουμε αυτό που βλέπουμε μεταξύ Τελ Αβίβ και ‘Αγκυρας.

South Stream έναντι ΔΕΠΑ/ΔΕΣΦΑ

Ο αγωγός South Stream ήταν μια στρατηγικά ευφυής ελληνική πρόταση, σπάνια για τα δεδομένα της συνήθως λειτουργούσης με διάφορα «λογισμικά εισαγωγής» Αθήνας, που έγινε το 2006 και ήδη υλοποιείται, αλλά χωρίς την Ελλάδα, μέσω Βουλγαρίας προς Κεντρική Ευρώπη! Συνδύασε την πρακτική ανάγκη της Μόσχας να μην εξαρτώνται οι εξαγωγές φυσικού αερίου προς την Ευρώπη από την Ουκρανία και της Αθήνας (και Ευρώπης) να μην εξαρτώνται από την Τουρκία. Ήταν ένας αγωγός παράλληλος προς τον Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη, που συνέδεε οικονομικά αλλά και στρατηγικά Ελλάδα και Ρωσία και επέτρεψε τη θεαματική και πολλά υποσχόμενη προσέγγιση Αθήνας και Μόσχας, Καραμανλή και Πούτιν. Ο αγωγός όμως, όπως και η όλη ελληνορωσική προσέγγιση υπονομεύθηκαν εκ των ένδον, και από τους ατλαντιστές της ΝΔ και από το – υπό στενό έλεγχο ΗΠΑ και Σόρος – ΠΑΣΟΚ του Γιώργου Παπανδρέυ.

Πέρυσι, κατά τη συνάντηση Σαμαρά-Πούτιν, ο Ρώσος Πρόεδρος επανέφερε το θέμα λέγοντας στον μετέπειτα Πρωθυπουργό ότι πρέπει να αποφασίσει σύντομα αν θα συμπεριληφθεί τελικά η Ελλάδα στη διαδρομή του αγωγού. Ο κ. Σαμαράς εκδήλωσε ένα αόριστο ενδιαφέρον, που δεν πολυέπεισε τους Ρώσους. Εντούτοις, ο κ. Πούτιν διατηρεί μέχρι σήμερα ανοιχτή την προσφορά, λόγω του ειδικού ενδιαφέροντός του για την Ελλάδα. Οι δυνάμεις που συσπειρώνονται γύρω του θεωρούν, «τρόπον τινά», ιδεολογική «μήτρα» του δικού τους «ρωσισμού» και της ορθοδοξίας την Ελλάδα, για την οποία ενδιαφέρονται και για σοβαρούς γεωπολιτικούς λόγους. ‘Ελα ντε όμως που οι ‘Ελληνες πολιτικοί ονειρεύονται μεν ‘αγάπες με τη Ρωσία’, δημοφιλείς στην κοινή γνώμη, δεν θέλουν όμως και να δυσαρεστήσουν τους υπερατλαντικούς «προστάτες».

Η εμπλοκή με τις ΔΕΠΑ και ΔΕΣΦΑ

Στο μεσοδιάστημα είχαμε την σκανδαλώδη εξέλιξη του διαγωνισμού για την ιδιωτικοποίηση των ΔΕΠΑ και ΔΕΣΦΑ, στον οποίο έγιναν σοβαρές αντιδεοντολογικές παρεμβάσεις για να μην κατακυρωθούν οι δύο εταιρείες στους Ρώσους πλειοδότες, κατόπιν σχεδόν «γκανγκστερικά» διατυπωμένων αμερικανικών απαιτήσεων. Η κυβέρνηση Σαμαρά βρέθηκε σε πολύ δύσκολη θέση γιατί οι Ρώσοι κερδίζουν με το σπαθί τους αυτό τον διαγωνισμό. Τυχόν επιμονή της να μην τον κατακυρώνει στους Ρώσους και να προτιμήσει άλλες προτάσεις, θα σήμαινε εσωτερικό και διεθνές ρεζίλι, αλλά και θα την εξέθετε πλέον στον κίνδυνο μιας ανοιχτής ρωσικής εχθρότητας και επιδείνωσης των διμερών σχέσεων, ίσως και αντιποίνων (π.χ. στον τουρισμό). Πόσο μάλλον που οι Αμερικανοί και οι φίλοι τους δεν ήθελαν μεν να πάρουν οι Ρώσοι τις δύο εταιρείες, αλλά αρνιόντουσαν να κάνουν και καλύτερες προσφορές. Τζάμπα ιμπεριαλισμός!

Ενώπιον του αδιεξόδου, οι ΗΠΑ ήραν το βέτο που είχαν θέσει, αν και δεν είχαν κανένα δικαίωμα, στην κατακύρωση του διαγωνισμού στους Ρώσους, με αντάλλαγμα όμως, επιμένουν οι πληροφορίες μας, τη δέσμευση της ελληνικής κυβέρνησης να μην προχωρήσει η διέλευση του South Stream μέσω της Ελλάδας. Η Αμερική έδωσε κάτι που δεν της ανήκει (ομαλή κατακύρωση στον πλειοδότη του διαγωνισμού), παίρνοντας για «αντάλλαγμα» κάτι που επίσης δεν της ανήκει (απαγόρευση στην Ελλάδα να αναπτύσσει σχέσεις με τη Ρωσία)! Και πιθανόν ελπίζει να αποτρέψει τελικά την παραχώρηση ΔΕΠΑ και ΔΕΣΦΑ μέσω της Επιτροπής Ανταγωνισμού της ΕΕ, στην οποία κυριαρχούν μάλλον ατλαντικά παρά ευρωπαϊκά συμφέροντα και σαφώς αντιρωσικά «ένστικτα».

Αυτή η «ανταλλαγή» όμως είναι εις βάρος των ζωτικότερων ελληνικών συμφερόντων. Η Αθήνα δίνει κάτι πολύ μεγάλης, στρατηγικής, αμυντικής και οικονομικής σημασίας για την ίδια, για να πάρει κάτι μάλλον ζημιογόνο, την ιδιωτικοποίηση δύο εταιρειών που θα μπορούσαν να γίνουν μοχλός ανόρθωσης της χώρας και που έχει κάθε λόγο να διατηρήσει υπό εθνικό έλεγχο, έστω προχωρώντας σε στρατηγικές συνεργασίες με ξένες εταιρείες και κράτη.

Επιπλέον, μπορεί έτσι να αποφεύγεται μια επιδείνωση των ελληνορωσικών σχέσεων, χάνουν όμως το στρατηγικό βάθος που θα μπορούσαν να προσλάβουν, σπάζοντας κάπως την πρωτοφανή διπλωματική, στρατηγική, αμυντική, οικονομική απομόνωση της χώρας, χωρίς ιστορικό προηγούμενο μετά το έτος 1922 – ακόμα και τότε, δεν είχε λάβει τις σημερινές διαστάσεις «στρατηγικής ασφυξίας». ‘Ολοι ανεξαιρέτως οι αξιόλογοι ‘Ελληνες πολιτικοί μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο απέδωσαν εξαιρετικά μεγάλη σημασία στις σχέσεις με τη Μόσχα, Μαρκεζίνης, οι δύο Καραμανλήδες, Παπανδρέου, Γρίβας, Μακάριος, Λυσσαρίδης, Παπαδόπουλος, Κυπριανού. Ακόμα κι αν αρκετοί από αυτούς ξεκίνησαν ως ακραίοι φιλοαμερικανοί, καταλάβαιναν ότι χρειάζονταν κάποιο αντιστάθμισμα για να μην τους πνίξει ο ατλαντικός βρόγχος. Προφανώς κάτι θα ένοιωθαν όλοι αυτοί από ιστορία και γεωπολιτική.

Η μόνη επιλογή που ταιριάζει στα πιο ζωτικά εθνικά συμφέροντα, για να μην πούμε τις ανάγκες επιβίωσης της Ελλάδας, είναι να συνεχιστεί η ελληνορωσική προσέγγιση από εκεί ακριβώς που την άφησε ο Καραμανλής, να κατασκευασθεί ο αγωγός South Stream στη νότια εκδοχή του, να εντατικοποιηθούν οι ελληνορωσικές σχέσεις σε όλους τους τομείς, περιλαμβανομένου του αμυντικού, να μην περάσει ο πλειοψηφικός έλεγχος της ΔΕΠΑ και της ΔΕΣΦΑ σε ξένα κράτη και ιδιωτικά συμφέροντα, αλλά να παραμείνουν υπό ελληνικό έλεγχο, ως εργαλείο ανάκτησης της εθνικής κυριαρχίας και αναγέννησης της χώρας.

Καύκασος – «κατεδάφιση» όποιας έννοιας εθνικής στρατηγικής

Ενώ αυτά συμβαίνουν στα ελληνορωσικά, η κυβέρνηση αναβαθμίζει παντοιοτρόπως τις σχέσεις της με το … Αζερμπαϊτζάν, χώρα-προέκταση της Τουρκίας, που έχει σχεδόν αναγνωρίσει το τουρκοκυπριακό ψευδοκράτος και αντιμετωπίζει τους ‘Ελληνες διπλωμάτες στο Μπακού περίπου ως εκπροσώπους εχθρικής δύναμης. Υποβαθμίζοντας παράλληλα, αν μη τι άλλο εξ αντιδιαστολής, τις σχέσεις με την Αρμενία και το Ιράν, δύο από τους πλέον παραδοσιακούς φίλους της Αθήνας. Ο Υπουργός Εξωτερικών θα επισκεφθεί το Μπακού. ‘Iσως θα έπρεπε τουλάχιστο να προγραμματίσει σύντομα και μια επίσκεψη στην Αρμενία, για μια στοιχειώδη εξισορρόπηση.

Το Αζερμπαϊτζάν ενισχύεται παντοιοτρόπως και εξοπλίζεται σαν αστακός από ΗΠΑ-Ισραήλ, ως αιχμή πιθανής επίθεσης κατά του Ιράν και ως δυνητικό αντιρωσικό δόρυ στον Καύκασο, προκαλώντας έντονη ανησυχία στην περίκλειστη Αρμενία. Πέρυσι, ματαιώθηκε τελευταία στιγμή η σύναψη στρατιωτικής συμφωνίας Ελλάδας-Αζερμπαϊτζάν, που προέβλεπε μάλιστα και παροχή ελληνικής εξοπλιστικής βοήθειας στο Μπακού! Το Αζερμπαϊτζάν μπορεί να ενισχυθεί εξοπλιστικά με χίλιους δυο τρόπους, δεν χρειάζεται την Ελλάδα. Το σχέδιο εκείνο δεν απέβλεπε παρά να υπονομεύσει τις ελληνοαρμενικές σχέσεις, απομονώνοτας τις δύο χώρες. Την ίδια ώρα, οι ελληνοαρμενικές στρατιωτικές σχέσεις παραμένουν ουσιαστικά παγωμένες.

Εδώ και χρόνια, η Ελλάδα συστηματικά μπερδεύει φίλους και εχθρούς, επιδιδόμενη, με αυτοκαταστροφική μανία, στην υπονόμευση πατροπαράδοτων συμμαχιών και φιλιών. Καμιά χώρα δεν μπορεί να επιβιώσει επί μακρόν τέτοιας αυτοκαταστροφής.

Konstantakopoulos.blogspot.com

Eπίκαιρα, 25.4.2013

ΑΠΙΣΤΕΥΤΟ: ΚΑΝΟΥΜΕ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΡΜΕΝΙΑ ΕΧΘΡΟ ΜΑΣ!

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Η Αρμενία (και το συνδεόμενο με αυτή Ναγκόρνο-Καραμπάχ) είναι μια ορεινή περίκλειστη χώρα, περιβαλλόμενη από εχθρούς. Ανατολικά το Αζερμπαϊτζάν, με το οποίο βρέθηκε σε πόλεμο στη δεκαετία του 1990 και το οποίο την απειλεί. Νότια και νοτιοδυτικά με την Τουρκία, που έχει απειλήσει επανειλημμένως να επέμβει στην περιοχή, κάνοντας χρήση των προνοιών της συνθήκης του Καρς. Βορείως είναι η Γεωργία, που, αν δεν είναι ανοιχτός εχθρός, φίλος πάντως δεν είναι. Η Γεωργία έχει εξαιρετικά εχθρικές σχέσεις με τη Ρωσία, κυριότερο σύμμαχο της Αρμενίας, που χρειάζεται όμως τον εναέριο χώρο της ή το έδαφoς της Γεωργίας για να τη συνδράμει. Στη στρατιωτική απειλή που αντιμετωπίζει εύκολα μπορεί να προστεθεί και ο ενεργειακός και άλλος αποκλεισμός, όπως συνέβη στις αρχές της δεκαετίας του 1990.

Για τους λόγους αυτούς πληροφορήθηκαν με κατάπληξη στο Ερεβάν (όπως επίσης στη Μόσχα και την Τεχεράνη), ότι η ελληνική κυβέρνηση ετοιμάζεται να συνάψει συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας με το Αζερμπαϊτζάν, παρέχοντάς του μάλιστα, παρά την κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε ως χώρα, γενναιόδωρη στρατιωτική βοήθεια, που μπορεί να ανατρέψει τον συσχετισμό δυνάμεων! Η έκπληξη ήταν ακόμα μεγαλύτερη, στο μέτρο που Αρμένιοι και ‘Ελληνες της Μικράς Ασίας εσφάγησαν από τον ίδιο δυνάστη! Αλλά και το Αζερμπαϊτζάν διατηρεί στενότατες σχέσεις με την ‘Αγκυρα και το ψευδοκράτος στην Κύπρο, με το οποίο οι σχέσεις του είναι οι καλύτερες που έχει οποιαδήποτε χώρα στον κόσμο, μετά από την ίδια την Τουρκία! Γιατί να ενισχύσει η Ελλάδα αυτή τη χώρα;

Οι κατάπληκτοι Αρμένιοι, σε μια προσπάθεια αποτροπής της συμφωνίας, προσέφυγαν στον ‘Ελληνα Υπουργό ‘Αμυνας Δημήτρη Αβραμόπουλο, όχι μόνο εκλιπαρώντας τον να μην προχωρήσει, αλλά και φτάνοντας στο σημείο να προσφέρουν εκείνοι δωρεάν στην Ελλάδα όσα τυχόν αντιαεροπορικά συστήματα δεν τους είναι απαραίτητα. Σύμφωνα με τις πληροφορίες μας όμως, ο ‘Ελληνας Υπουργός ‘Αμυνας επιμένει στη συμφωνία.

Ο λόγος είναι (δυστυχώς) απλός. Το ζητάει από τον κ. Αβραμόπουλο η ισραηλινή κυβέρνηση, στα πλαίσια της στρατηγικής της για μια «ημισέληνο», μια ζώνη επιρροής που θα ξεκινάει από την Κύπρο και θα «κυκλώνει» την Τουρκία, συνιστώντας ταυτόχρονα και τον βόρειο διάδρομο μιας επίθεσης κατά του Ιράν. Εξ ου η εντατική στρατιωτική συνεργασία με τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία και τη Γεωργία, μεταξύ άλλων. Και, όπως και σε όλα τα άλλα ζητήματα, στο λεξιλόγιο των Ελλήνων πολιτικών απουσιάζει η λέξη «όχι».

Δεν χωρεί αμφιβολία ότι η ρήξη της κυβέρνησης Νετανιάχου με την ομάδα του Ερντογάν (και όχι την Τουρκία γενικά, όπως νομίζουν οι παρ’ ημίν κουφιοκεφαλάκηδες, αγνοώντας μια κρισιμότατη διαφορά) μπορεί να συνιστά μια σπουδαία ευκαιρία για την Ελλάδα και την Κύπρο, υπό τον όρο όμως (που δεν εκπληρούται) ότι Αθήνα και Λευκωσία θα διέθεταν μια εθνική στρατηγική, θα είχαν δηλαδή κάποιες επιδιώξεις, πέραν του να λύσουν εις βάρος τους τις ελληνοτουρκικές διαφορές και να επαναφέρουν το σχέδιο Ανάν. Αλλοιώς θα κάνουν τελικά τα «θελήματα» μιας χώρας που έχει εμπλακεί στα πιο επικίνδυνα παιχνίδια της υφηλίου, χωρίς η Ελλάδα ή η Κύπρος να κερδίζουν τίποτα άλλο από κινδύνους.

Δεν χρειαζόμαστε «νταβατζήδες»

Η χώρα μας, στην κατάσταση που βρίσκεται, χρειάζεται απελπιστικά συμμάχους σε όλα τα σημεία του ορίζοντα, και στην Ιερουσαλήμ και στη Μόσχα, και στην Ευρώπη και στην Αμερική και στον τρίτο κόσμο, παντού. Το μόνο που δεν χρειάζεται, το μόνο που την έχει καταστρέψει, είναι οι «νταβατζήδες». Και μόνο τέτοιους μπορούν να βρουν οι ‘Ελληνες πολιτικοί, ικανοί μόνο για σχέσεις υποτέλειας. Ακόμη και την κατ’ αρχήν αξιοποιήσιμη ιδέα μιας ελληνοϊσραηλινής προσέγγισης θα καταστρέψουν με τον τρόπο που πολιτεύονται, μετατρέποντάς την από πηγή ωφέλους σε πηγή κινδύνων και δεινών.

Παίρνουμε άλλωστε ως χώρα κάποιο αντάλλαγμα από όλα αυτά; Το Ισραήλ έχει π.χ. πολύ μεγάλη επιρροή στην Αλβανία. Του ζητήσαμε να την ασκήσει ώστε να κυρωθεί η συμφωνία για την ΑΟΖ ή να σταματήσει ο ελλιμενισμός τουρκικών υποβρυχίων; ‘Όχι φυσικά. Η Αθήνα μόνο δίνει, δεν παίρνει, ούτε καν ζητάει, σε αυτό και σε όλα τα άλλα θέματα, όχι μόνο από το Ισραήλ, αλλά από τους πάντες! Ζητήσαμε σε αντάλλαγμα όχι μόνο της βοήθειας του Αζερμπαϊτζάν, αλλά και πολλών άλλων πολύ σημαντικών και παρακινδυνευμένων στρατιωτικών διευκολύνσεων που μας ζητάει, να σταματήσει έστω η Ιερουσαλήμ να αναγνωρίζει τα Σκόπια ως Μακεδονία; ‘Όχι βέβαια.

Υπάρχει και μια άλλη πτυχή στην υπόθεση της Αρμενίας. Δεν χρειάζεται η Ελλάδα να κάνει αυτή τη βρωμοδουλειά με το Αζερμπαϊτζάν. Κάνοντάς την η Αθήνα μπήχνει βαθιά το μαχαίρι της δυσπιστίας στις σχέσεις με έναν λαό σύμμαχο, που η τραγική ιστορία μας, μας ενώνει με ακατάλυτους δεσμούς. Γιατί να το κάνουμε;

Τα ίδια έγιναν με τον Μιλόσεβιτς, που τον έριξε ο σύμβουλος του Γιώργου Παπανδρέου ‘Αλεξ Ρόντος, βάζοντας ταυτόχρονα σφήνα στους Ρώσους και μετά βγήκε και διαφήμιζε τον ρόλο του, ώστε να μη μείνει τίποτα όρθιο στις ελληνοσερβικές και ελληνορωσικές σχέσεις. Μας έβαλαν εμάς να δώσουμε τον Οτσαλάν, για να μην ξαναυπάρξει εμπιστοσύνη μεταξύ Κούρδων και Ελλήνων. Και πάει λέγοντας, με αποτέλεσμα να καταρρεύσει το σύνολο σχεδόν των παράπλευρων σχέσεων που είχε η Ελλάδα, μέχρι το 1996, σχέσεων που δεν αρέσουν βέβαια στους «φιλέλληνες» των Αθηνών, αλλά που μπορούσαν κάπως να αντισταθμίσουν την πίεση που δέχεται μονίμως η Ελλάδα από τους υποτιθέμενους συμμάχους και εταίρους, περιλαμβανομένης της Τουρκίας. Ελπίζουμε ο κ. Σαμαράς να «μαζέψει» τον Υπουργό του, σταματώντας αυτή την ακατανόητη συμφωνία.

Konstantakopoulos.blogspot.com

Το Παρόν, 18.3.2012

ΜΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ AΛΕΞ ΡΟΝΤΟΣ ΣΤΟΝ ΔΗΜΗΤΡΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΚΟΠΟΥΛΟ

Σύμβουλος στο παρελθόν του Γιώργου Παπανδρέου, πρώην διευθυντής αναπτυξιακής συνεργασίας του Υπουργείου Εξωτερικών, επί τιμή πρέσβης της Ελλάδας, ο ¨Αλεξ Ρόντος, ομογενής γεννημένος στην Τανζανία, είχε μια ουσιαστική ανάμειξη στις βαλκανικές, καυκασιανές και μεσανατολικές υποθέσεις στο παρελθόν. Προσφάτως, το όνομά του ήρθε επανειλημμένα στη δημοσιότητα, αποδίδοντάς του διάφορους ρόλους, όπως μυστικοσύμβουλος του Πρωθυπουργού ή άνθρωπος ειδικών αποστολών για “λεπτά” θέματα, όπως το μακεδονικό ή τα ελληνοϊσραηλινά, προκαλώντας μάλιστα και μια σχετική δήλωση του Υπουργού Εξωτερικών.

Στη συνέντευξη που μας παραχώρησε ο κ. Ρόντος διαψεύδει ότι έχει οποιονδήποτε ρόλο συμβούλου της κυβέρνησης ή του Πρωθυπουργού, υπογραμμίζει όμως ότι διατηρεί τις σχέσεις με τον κ. Παπανδρέου και τους Υπουργούς του. Δεν με ενδιαφέρει το δημόσιο, ούτε η πολιτική, υποστηρίζει, εξηγώντας ότι τον ικανοποιεί πολύ η δουλειά του στον ιδιωτικό τομέα. Μας εξηγεί επίσης τι έγινε στη Γεωργία όπου ήταν σύμβουλος του Προέδρου Σαακασβίλι, όταν ξέσπασε ο πόλεμος, αλλά μοιράζεται μαζί μας και τις εκτιμήσεις του για τα Βαλκάνια και την Κύπρο.

Eρ. Κύριε Ρόντο, το όνομά σας βρίσκεται συνεχώς στη δημοσιότητα, μια αχλύς μυστηρίου μοιάζει να το περιβάλλει. Κάποιοι σας περιγράφουν ως σκιώδη ΥΠΕΞ, άλλοι ως μυστικοσύμβουλο του Πρωθυπουργού, άνθρωπο ειδικών αποστολών, άλλοι ως σχεδόν ύποπτο. Ποιος ακριβώς είστε κ. Ρόντο;

Απάντ. Δεν είμαι τίποτα από αυτά. Είμαι ένας απλός άνθρωπος που είχε την ευκαιρία να βοηθήσει στο παρελθόν τον Πρωθυπουργό, όταν ήταν Υπουργός Εξωτερικών. Μετά το 2004, τα παράτησα όλα και πήγα στον ιδιωτικό τομέα. Κάνω consulting και τέτοια πράγματα. Το 80% του χρόνου μου είναι στο εξωτερικό. Τώρα οι δουλειές μου πάντα είναι τέτοιες, και από το παρελθόν, που κρατάω πολλές επαφές και γνώσεις. Λόγω αυτού, και τα περασμένα χρόνια, πάντα είχα κάποιες επαφές και πάρα πολύ ενδιαφέρον για τα θέματα εξωτερικής πολιτικής, διεθνώς, όχι μόνο τα ελληνικά. Και τώρα, αν θέλει ποτέ ο Πρωθυπουργός ή ο ΥΠΕΞ τη γνώμη μου, είμαι έτοιμος. Αλλά δεν σημαίνει αυτό ότι παίζω κανένα ρόλο. Σήμερα γιορτάζουμε δέκα χρόνια από τα γεγονότα στη Σερβία. Από τότε άρχισαν να λένε ένα σωρό πράγματα για μένα. Η φαντασία κάποιων τους σπρώχνει να γυρεύουν πράγματα που απλώς δεν αληθεύουν. Δεν είμαι σύμβουλος. Γνωρίζω ανθρώπους στην κυβέρνηση, εδώ και δέκα χρόνια, κάποιοι είναι φίλοι.

Ερ. Consulting σε τι;

Απ. Σε πολιτικό κίνδυνο. Aναλύσεις σε άλλες χώρες, που και που, τέτοια πράγματα.

Eρ. Βαλκάνια, Καύκασο κλπ.;

Απ. Βαλκάνια, Καύκασο κλπ. Δεν είμαι οικονομολόγος, δεν κάνω τέτοια πράγματα, δεν είμαι σε αυτόν τον τομέα. Eίμαι ευχαριστημένος από αυτό που κάνω και θα το συνεχίσω. Αποφάσισα προ εξαετίας, με την κυβερνητική αλλαγή, να συνεχίσω ως ιδιώτης. Δεν θέλω, δεν με ενδιαφέρει το δημόσιο, η πολιτική, κι αν προσπαθούσα θα αποτύγχανα. Πολύ απλό.

Ερ, ¨Εχετε μια ΜΚΟ;

Απ. ‘Όχι. ‘Ημουν σε ΜΚΟ, ξεκίνησα με αυτές πριν έρθω στην Ελλάδα, στις ανθρωπιστικές αποστολές, κυρίως μεγάλες καταστροφές. Ειδικεύτηκα στην ανταπόκριση σε μεγάλες καταστροφές. ¨Ημουν στη μεγάλη πείνα της Αιθιοπίας, στη Μέση Ανατολή, έζησα πέντε χρόνια στην Αίγυπτο, με την Κάριτας των Καθολικών. Με βρήκε ο Ιάκωβος στην Αμερική και με κάλεσε να κάνω το ίδιο με τις ορθόδοξες εκκλησίες.

Ερ. Με τον Πρωθυπουργό γνωριστήκατε μέσω του Ιακώβου, του κ. ‘Αθενς;

Απ. Μέσω και των δύο. Γνωρίστηκα όταν βοηθούσα την ελληνική διασπορά στον Καύκασο, τη Ρωσία, στη δύσκολη περίοδο 1994-96.

Ερ. Γράφτηκε ότι πήγατε μια μέρα στην Πάρο από το Ισραήλ με το πρόγραμμα της επίσκεψης Νετανιάχου.

Απ. ‘Όχι. Πήγα στην Πάρο για να συζητήσω κάποια θέματα με τον Πρωθυπουργό. Είναι σχεδόν η μόνη δυνατότητα που διαθέτει κάποιο χρόνο να καθίσουμε μαζί. Συζητήσαμε ένα σωρό θέματα, όχι μόνο για την Ελλάδα και διεθνή.

Ερ. Ο κ. Δρούτσας είπε ότι δεν έχετε θεσμική σχέση με το ΥΠΕΞ. ‘Ετσι διατυπωμένη, η δήλωση αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να έχετε μη θεσμική, άτυπη σχέση.

Απ. Γνωρίζω αρκετούς Υπουργούς. Ο Δρούτσας έφτασε σχεδόν την ίδια στιγμή με μένα στην Ελλάδα. Ενταχθήκαμε στην ομάδα του Γιώργου. Γνωριζόμαστε, τηλεφωνιόμαστε, μια φορά κάθε ένα-δυο μήνες, με ρωτάει την άποψή μου ή του λέω τη δική μου. Ο Δημήτρης προσπάθησε να είναι πολύ ακριβής στη δήλωσή του και ήτανε. Αν άρχιζε «γνωρίζω τον Αλέξη» και το ένα το άλλο, θα άρχιζε άλλο κουτσομπολιό. Δεν παίζω τέτοιο ρόλο, δεν το θέλω. Αλλά έχω τις γνωριμίες μου στα Βαλκάνια, παρακολουθώ τι γίνεται, ξέρω αρκετά.

Ερ. ‘Ησαστε σύμβουλος του Γεωργιανού Προέδρου Σαακασβίλι. Επί ποίων θεμάτων;

Απ. Κάποιοι φίλοι στην ΕΕ μου ζήτησαν να γίνω σύμβουλός του. Πήγαινα μια-δύο μέρες κάθε τέσσερις-πέντε βδομάδες, να τον βοηθήσω να φτιάξουν καλύτερη σχέση με την Ευρώπη. Η Γεωργία έδινε την εντύπωση ότι την ενδιέφερε μόνο η Αμερική και εγκατέλειψε την Ευρώπη. ‘Εμαθα πολλά και αποφάσισα μια μέρα να γράψω ένα άρθρο, γιατί έβλεπα μπροστά ότι και οι δύο πλευρές πάνε σε πόλεμο, ήταν βεβαιότητα, όχι πιθανότητα. ‘Ηταν μια προσπάθεια δική μου να εκπέμψω ένα SOS στους Ευρωπαίους (σ.σ. το άρθρο δημοσιεύτηκε σε μια από τις μεγαλύτερες εφημερίδες του κόσμου, την Herald Tribune της 8.5.2008, τέσσερις μήνες πριν τη σύρραξη, με τίτλο «Με ποια πλευρά είμαστε;». Υπογράμμιζε τον κίνδυνο μερικής κατάληψης της Γεωργίας από τη Ρωσία, χαρακτήριζε την υπόθεση ηθική δοκιμασία της Δύσης συγκρίνοντάς την με την κρίση του 1938, όταν ο Χίτλερ, επικαλούμενος τους Σουδήτες, κατέλαβε την Τσεχοσλοβακία χωρίς δυτική αντίδραση).

Ερ. Εντυπωσίασε η ακρίβεια της πρόγνωσης…

Απ. Ναι, το ήξερα. Γι’ αυτό είμαι καλός στον πολιτικό κίνδυνο. Γι’ αυτό με πληρώνουν

Ερ. Του Σαακασβίλι πάντως δεν του βγήκε ο κίνδυνος που ανέλαβε.

Απ. Στην Ελλάδα έγινε θέμα ότι ευθύνομαι γιατί ήμουν σύμβουλος του Σαακασβίλι. Δεν είμαι τόσο σημαντικός. Εγώ απλώς έγραψα το άρθρο γιατί προείδα μια πολύ σοβαρή σύγκρουση. Η ουσία δεν είναι τι έκανα ή δεν έκανα εγώ, αλλά γιατί έγινε η σύγκρουση. Για μένα ήταν μεγάλο μάθημα. Η Δύση ταπείνωσε συστηματικά τη Ρωσία και την έκανε να νοιώθει περικυκλωμένη. Οι Αμερικανοί υποσχέθηκαν ότι το ΝΑΤΟ δεν θα διευρυνθεί, αλλά το ΝΑΤΟ διευρυνόταν και έφτανε στη Γεωργία. ¨Ηταν μεγάλη πρόκληση για τη Ρωσία. Δεύτερο, ήταν οι ψευτοσυνομιλίες για το κοσοβάρικο, ψευτοσυνομιλίες γιατί ήταν προαποφασισμένη η ανεξαρτησία. Απέκλεισαν τη Ρωσία από τα Βαλκάνια. ‘Όταν είπαν το Κόσοβο είναι sui generis, o Πούτιν είπε θα σου δείξω εγώ, έχω ένα sui generis, την Αμπχαζία. Μία από τις αιτίες ήταν λοιπόν ότι η Ρωσία ήθελε να δώσει ένα μάθημα, να πει “αρκετά”.

Ερ. Η Ρωσία δεν θάδινε μάθημα, αν οι τόσοι Αμερικανοί και Ισραηλινοί σύμβουλοι του Σαακασβίλι τον προειδοποιούσαν ότι είναι τρέλλα αυτό που πάει να κάνει. Μερικοί ευφάνταστοι λένε ότι ήθελαν να στείλουν στη Μόσχα ένα μήνυμα, κύττα τι μπορούμε να κάνουμε στη σοβιετική περιφέρεια, αν επιμένεις π.χ. να μας ενοχλείς για το Ιράν κλπ.

Απ. Αν αυτό ήθελαν, δεν πέρασαν το μήνυμα

Ερ. Γιατί; Η Ρωσία ματαίωσε την παράδοση αντιαεροπορικών στο Ιράν.

Απ. Μπορεί νάτανε κι αυτό. Αλλά…

Ερ. Επιπλέον, η Ρωσία, αναγνωρίζοντας Αμπχαζία και Οσσετία, πάγωσε τη Γεωργία στο αντίθετο στρατόπεδο. Η Τιφλίδα δεν ελπίζει τίποτα από τη Μόσχα και δεν έχει τίποτα να χάσει.

Απ. Δεν είμαι σίγουρος αν αυτό ενοχλεί τη Ρωσία. Η Γεωργία δεν θα μπει στο ΝΑΤΟ, δεν πάει καλά οικονομικά, ενεργειακά σου λένε τώρα προσοχή στον Καύκασο. Για τη Ρωσία ήταν μεγάλη στρατηγική νίκη. Απέτρεψαν τη μετατροπή της Γεωργίας σε δυτική γέφυρα Ευξείνου-Κεντρικής Ασίας.

Ερ. Μίλησες για ρωσικά αισθήματα ταπείνωσης. Αλλά συνυπέγραψες ένα κείμενο που ζητούσε να μην εορτασθεί στη Μόσχα η 60ή επέτειος της νίκης στον Πόλεμο.

Απ. Μετανοιώνω. ‘Ολοι κάνουμε σφάλματα κρίσεως. Δεν με ενοχλούσε ο πόλεμος, αλλά η αγνόηση της καταπίεσης που ακολούθησε στην Ανατολική Ευρώπη. Κακώς το υπέγραψα, ιστορικά δεν ήταν ορθό. Τώρα γνωρίζω πολύ περισσότερο τη ρωσική ιστορία. Χωρίς τη Ρωσία, οι Γερμανοί θα νικούσαν.

Ερ. ¨Επαιξες σημαντικό ρόλο στην ανατροπή του Μιλόσεβιτς, τη σερβική αλλαγή. Οι Σέρβοι εισέπραξαν όμως σφαλιάρα στο Κόσοβο.

Απ. Η Δύση πήγε στην ανεξαρτησία με πολύ λάθος τρόπο. Δεν είχε ποτέ σερβική, βαλκανική ή πολιτική για το Κόσοβο.

Ερ. Πως δεν είχε; Διάλυση της Γιουγκοσλαβίας, ανεξαρτησία του Κοσόβου, οτιδήποτε εναντίον των Σέρβων, αποκλεισμός Ρωσίας. Που την “έχασε” βέβαια στο τέλος.

Απ. ¨Ηταν στρατηγικό λάθος. Το Κόσοβο έγινε η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι των ρωσικών παραπόνων. Το Βελιγράδι είναι τώρα έτοιμο να συζητήσει κάποια θέματα Κοσόβου, βαθμό αυτοκυβέρνησης Σέρβων και εκκλησιαστικά, δεν ξέρουμε όμως αν είναι έτοιμη, ουσιαστικά, όχι στα λόγια, η Πρίστινα. Ϊσως μάλιστα μπει στον πειρασμό να επιβάλλει μερικά πράγματα στη Μιτρόβιτσα. Αλλά πέντε ευρωπαϊκά κράτη και τα μισά παγκοσμίως δεν την αναγνωρίζουν. Το Δικαστήριο της Χάγης είπε ότι η γλώσσα της ανακήρυξης ήταν σύννομη, αλλά απέφυγε να γνωμοδοτήσει ουσιαστικά επί της ανεξαρτησίας. Οι Αλβανοί πρέπει να συζητήσουν. Στο τέλος, νομίζω ότι πολλοί Σέρβοι μπορούν να συμφωνήσουν με τη διχοτόμηση, παρόλο που θάναι δύσκολο. Δεν ξέρω αν θα συμφωνήσουν οι Αλβανοί. Η διχοτόμηση δεν μπορεί νάναι σημείο εκκίνησης. Τώρα χρειαζόμαστε μια συμφωνία ότι διαφωνούν. ‘Iσως όμως μια μέρα η διχοτόμηση γίνει κατάληξη.

Ερ. Η Ελλάδα πρέπει να αναγνωρίσει το Κόσοβο;

Απ. ¨Οχι. Δεν είναι προς το συμφέρον μας. Εκτός αν τα δύο μέρη συμφωνήσουν. Αλλά πρέπει νάχουμε καλές σχέσεις με τους Αλβανούς.

Ερ. Τα Σκόπια, ακόμα κι όταν δέχονται σύνθετη ονομασία, δεν παραιτούνται από την άποψη ότι οι Σλαβομακεδόνες είναι αυθεντικοί, μόνοι νόμιμοι Μακεδόνες, άρα η γλώσσα και η εθνικότητά τους πρέπει να ονομάζεται μακεδονική, το σύνταγμά τους να μην αλλάξει.

Απ. ¨Εως ότου συμφωνήσουν να αποποιηθούν διεθνώς όλων των συμβόλων που συνιστούν αλυτρωτισμό, δεν υπάρχουν βάσεις βιώσιμου διακανονισμού. Πρέπει να είμαστε σαφείς προς τα Σκόπια, εξηγώντας καλύτερα και στη διεθνή κοινότητα την αντίθεσή μας στον αλυτρωτισμό.

Ερ. Υποστήριξες αρθρογραφώντας το σχέδιο Ανάν

Απ. Τότε, σήμερα δεν το υποστηρίζω. Είναι αναχρονισμός. Αν οι διαπραγματεύσεις γίνονται στην ίδια βάση είναι αποτυχία της φαντασίας. Αλλά δεν είμαι ειδικός στο κυπριακό. Κάνω τις ίδιες ερωτήσεις που κάνω και στο Κόσοβο. Θέλουν να ζήσουν μαζί;

Ερ. Αμφιβάλλεις για την ύπαρξη θέλησης για λύση;

Απ. Είμαι σκεπτικιστής ακόμα και για το αν υπάρχει λογική βάση για να καταλήξουν στην επιθυμία λύσης.
Φοβάμαι ότι δεν παίρνουν υπόψι τους τι απασχολεί τους απλούς ανθρώπους. Αλλά, επαναλαμβάνω, δεν ξέρω καλά το θέμα. Βασίζομαι στην εμπειρία μου από αλλού.

Κόσμος του Επενδυτή, 9.10.2010
Konstantakopoulos.blogspot.com

“ΓΕΝΝΗΘΗΚΑ ΕΙΣ ΚΑΥΚΑΣΟΝ ΡΩΣΙΑΣ” “ΓΕΝΝΗΘΗΚΑ ΕΙΣ ΚΑΥΚΑΣΟΝ ΡΩΣΙΑΣ” (*)

Αγαπητοί φίλοι,

Λυπάμαι που λόγοι ανωτέρας βίας δεν μου επέτρεψαν να ανταποκριθώ στην τιμητική πρόσκληση που μου απευθύνατε και να είμαι μαζί σας σήμερα.

Διάβασα με μεγάλο ενδιαφέρον την ιστορία της Ποντοκώμης Κοζάνης και των “Καυκάσιων” κατοίκων της που έγραψαν ο Ανδρέας Αθανασιάδης και ο Χρήστος Μιχαηλίδης με τον γενικό τίτλο «Γεννηθείς είς Καύκασον Ρωσίας» και εξέδωσε ο εκδοτικός οίκος «Ινφογνώμων». Περίμενα να διαβάσω τη «βιογραφία» ενός χωριού. Αλλά μέσα της βρήκα κρυμμένο ένα, νομίζω πολύ καλό, εγχειρίδιο της ελληνικής ιστορίας του 20ού αιώνα, για το οποίο το χωριό της Ποντοκώμης, με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του απετέλεσε μια θαυμάσια αφορμή.

Λυπάμαι που η ΔΕΗ ετοιμάζεται τώρα να κατασπαράξει την Ποντοκώμη, αποφασισμένη καθώς φαίνεται να κάψει και το τελευταίο κιλό λιγνίτη, καταστρέφοντας ταυτόχρονα το ελληνικό περιβάλλον. Η επιχείρηση αυτή έχει επιδείξει χαρακτηριστική βαρβαρότητα και περιφρόνηση για το περιβάλλον και τους ανθρώπους, περιφρόνηση χαρακτηριστική της γενικότερης ελληνικής διανοητικής και κοινωνικής υπανάπτυξης, και στην Πτολεμαϊδα και στη Μεγαλόπολη. Το ίδιο το βιβλίο άλλωστε, που σήμερα συζητάτε, είναι μια καλή διήγηση της ατέρμονης σύγκρουσης ανάμεσα
στον ελληνικό λαό και τους πάσης φύσεως άρχοντές του που πασχίζουν να τον καταστρέψουν και μαζί και την Ελλάδα. ‘Eνα καταστροφικό έργο που πήρε στις μέρες μας πολύ έντονους ρυθμούς, μετά την ουσιαστικά πραξικοπηματική υπογραφή από την παρούσα κυβέρνηση του μνημονίου με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και την Ευρωπαϊκή ¨Ενωση. Ενός μνημονίου που, μακάρι να διαψευσθώ, πολύ φοβάμαι ότι σηματοδοτεί την υποδούλωση της χώρας μας και εγκαινιάζει μια πορεία καταστροφής της.

Η νεώτερη Ελλάδα, και το πόνημα των Αθανασιάδη και Μιχαηλίδη το δείχνει αυτό, είναι ένας διαρκής αγώνας ανάμεσα στις καταστροφές που σωρεύει η άρχουσα τάξη και το πολιτικό μας προσωπικό, και όση υγεία διατηρεί ο ελληνικός λαός. Γιατί είναι λίγες οι ευρωπαϊκές χώρες, η πολιτική, κρατική και οικονομική ηγεσία των οποίων έχει συχνά λειτουργήσει κατά τρόπο τόσο εχθρικό για το έθνος τους. Προϊόν αυτής της λαϊκής «υγείας» είναι και το βιβλίο που παρουσιάζεται σήμερα, προϊόν δηλαδή της επιθυμίας των συγγραφέων να διατηρήσουν ζωντανή την ιστορία και τις παραδόσεις του χωριού τους, κοντολογίς την ταυτότητά τους, να παραδώσουν στις νεώτερες γενηές τα υλικά του παρελθόντος τους, ανοιχτά σε νέες δυνατές συνθέσεις.

Οι συγγραφείς δεν είναι εξ επαγγέλματος ιστορικοί, που να χρειάζεται να επιβεβαιώσουν τίτλους ή προκατασκευασμένα σχήματα. Αυτό κάνει την δουλειά τους και πιο ενδιαφέρουσα και πιο δεμένη από τα περισσότερα αντίστοιχα έργα που έχω υπόψι μου. Υποπτεύομαι ότι οι συγγραφείς έχουν άποψη και μάλιστα ισχυρή άποψη για την ελληνική ιστορία του 20ού αιώνα. Προτιμούν να μην την εκφράσουν, είναι φανερό όμως ότι επηρεάζει αδιόρατα τον τρόπο με τον οποίο εμφανίζουν το ιστορικό υλικό τους.

Η σεμνότητά τους και η αποφυγή του δικού τους σχολιασμού ίσως μας στέρησε από ένα πολύ πιο ώριμο πόνημα που νομίζω θα ήταν στις δυνατότητές τους. Ταυτόχρονα όμως η μέθοδός τους κάνει πιο δυνατή και πιο εντυπωσιακή την εμφάνιση των πιο αντιφατικών στοιχείων, των δύσκολων πραγματικοτήτων της σύγκρουσης διαφόρων κοινωνικών, τοπικών και εθνικών ομάδων στον μακεδονικό χώρο, αλλά και της εμφύλιας σύρραξης. Το αποτέλεσμα είναι ένας ιστορικός νατουραλισμός, όπου στον αναγνώστη παρουσιάζονται χωρίς συναισθηματική φόρτιση και χωρίς σχολιασμό, αλλά ωμά και ανάγλυφα, όλα τα στοιχεία που συνέθεσαν την ελληνική τραγωδία του Εικοστού Αιώνα. Στον αναγνώστη ανήκει τώρα η ευθύνη να πάρει, με το δικό του μυαλό, τη θέση που αποφεύγουν να πάρουν οι συγγραφείς, καθοδηγημένος και από τις πυκνότατες και πολύ λειτουργικές βιβλιογραφικές αναφορές των συγγραφέων. Η βιβλιογραφική τεκμηρίωση του έργου είναι πράγματι εντυπωσιακή. Η βιβλιογραφία έχει στο βιβλίο τη θέση που πρέπει να έχει σε ένα επιστημονικό σύγγραμμα και που δεν έχει δυστυχώς στα πλείστα, χαμηλού επιπέδου πανεπιστημιακά μας συγγράμματα, όπου οι αναφορές στα βιβλία και τις ιδέες συχνά είναι το διανοητικό ισοδύναμο ενός καλορονταρισμένου συστήματος δημοσίων σχέσεων.

Είναι η αγάπη των συγγραφέων για το αντικείμενό τους και η εντιμότητά τους που τους επέτρεψε να παράγουν σχεδόν ανεπαίσθητα ένα ανάγνωσμα πολύ σημαντικότερο από αυτό που καταρχήν υποδηλώνει το θέμα του. Και είναι η σεμνότητά τους, ίσως το σωτήριο τρακ του “ερασιτέχνη”, αλλά ο ερασιτέχνης προηγήθηκε του επαγγελματία, που τους προστάτευσε ίσως από μια αλαζονεία, που εύκολα θα κατέστρεφε το εγχείρημά τους.

Σήμερα, ο ελληνικός λαός, το ελληνικό έθνος αντιμετωπίζει μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις της νεώτερης ιστορίας του. ‘Εχει ανάγκη την αυτογνωσία του. Πρέπει να καταλάβει από πού έρχεται για να ορίσει το που πάει. Αντί να περιφρονεί τις «ανατολικές» του ρίζες, πρέπει να τις καταλάβει, να τις φροντίσει, να τις χρησιμοποιήσει στην αιώνια διαπραγμάτευσή του με τη Δύση.

Οι Πόντιοι κουβαλάνε, πιότερο από άλλους ‘Ελληνες, ένα στοιχείο εξόχως απαραίτητο στους δύσκολους καιρούς που ζήσαμε παληά και στους ακόμα πιο δύσκολους που μπαίνουμε τώρα: το στοιχείο της οικογενειακής, κοινωνικής, εθνικής αλληλεγγύης. Είναι ακριβώς η εξαφάνιση αυτού
του στοιχείου, η εξαφάνιση κάθε συλλογικότητας, που έχει παίξει κρίσιμο ρόλο στην αποσύνθεση του κοινωνικού ιστού και του κράτους μας που ζούμε σήμερα, αποσύνθεση που μας έκανε ανήμπορους να αντιμετωπίσουμε τη μεγάλη οικονομική κρίση και θέτει σε κίνδυνο ακόμα και την επιβίωση του ελληνικού έθνους-κράτους.

Ενστικτωδώς, οι Πόντιοι είναι επίσης φορείς μιας «γεωπολιτικής συνείδησης», αν μου επιτρέπετε αυτό τον όρο, μιας συνείδησης δηλαδή του που βρίσκεται ο ελληνισμός, των βαθύτερων σχέσεων και ριζών του στον σλαβικό και ιδίως ρωσικό χώρο, που συνιστά την ευρύτερη οικογένειά του.

¨Ακουσα χθες με μεγάλη λύπη την απόφαση της Βουλγαρίας για τον τερματισμό του σχεδίου του αγωγού Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη, ενός αγωγού-συμβόλου. Η ακύρωση του σχεδίου αυτού είναι ένα μεγάλο βήμα προς την κατεύθυνση της αποικιοποίησης των βαλκανικών χωρών και προπάντων της Ελλάδας. Τυπικά την ευθύνη έχει η βουλγαρική κυβέρνηση, δεν μας έμεινε όμως αμφιβολία, από τις προεκλογικές ήδη τοποθετήσεις του κ. Παπανδρέου, ότι η συνεργασία με τη Ρωσία δεν είναι στις προτεραιότητες, είναι το λιγότερο που μπορούμε να πούμε, μιας κυβέρνησης που μοιάζει προσανατολισμένη στους ρυθμούς της Ουάσιγκτον περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη για πολλές δεκαετίες.

Η Ελλάδα, ο ελληνικός λαός, το κράτος του, το ελληνικό έθνος οδηγείται σε στρατηγική ασφυξία, αποκόπτεται από τη ρωσική, όπως και από την αραβική και, ευρύτερα, την ανατολική ενδοχώρα μας, εξαιτίας των καταστροφικών επιλογών της ηγεσίας μας, της διαφθοράς των δυνάμεων που θα όφειλαν να αντισταθούν σε μια τέτοια πορεία, της σύγχυσης και της διάβρωσης της κοινωνίας μας.

Εργάσθηκα πολλά χρόνια ως ανταποκριτής, μεταξύ άλλων, του Αθηναϊκού Πρακτορείου Ειδήσεων
στη Ρωσία, την εποχή της κατάρρευσης του σοβιετικού υπαρκτού ή, κατ’ άλλους, ανύπαρκτου σοσιαλισμού. Εποχή που συνέπεσε με την αφύπνιση των σοβιετικών εθνοτήτων, μεταξύ αυτών και των Ελλήνων της πρώην ΕΣΣΔ. Θυμάμαι ζωηρά τη συγκίνηση που προκάλεσα και ένοιωσα όταν, το 1990 αν θυμάμαι καλά, επισκέφθηκα την Τιφλίδα και την ¨Αλμα Ατά, δύο από τα κέντρα του σοβιετικού ελληνισμού. ¨Εγραψα δύο μεγάλα άρθρα για τους ¨Ελληνες της Γεωργίας και του Καζαχστάν – αλλά βέβαια ο διευθυντής μου τότε, προτίμησε να μην τα δημοσιεύσει ποτέ.

Το ελληνικό κράτος σκότωσε το νεοελληνικό έθνος, λέει κάπου ο Κωνσταντίνος Παπαρηγόπουλος. Η συμπεριφορά δυστυχώς των πάσης φύσεως αρμοδίων της κακιάς ώρας απέναντι στους ‘Ελληνες της διασποράς, που είναι συχνά πολύ πιο ‘Ελληνες από τους Γραικύλους που ενίοτε μας κυβερνούν, συνεχίζεται δυστυχώς και σήμερα. Μας υποδεικνύει πόσο ανολοκλήρωτη παραμένει ακόμη και η Επανάσταση του 1821, πόσο λίγο ανεξάρτητο είναι δηλαδή το κράτος μας, πόσο λίγο κυρίαρχη η δημοκρατία μας. Και πόσο μεγάλο αναξιοποίητο δυναμικό διαθέτει πάντα η Ελλάδα εκτός των συνόρων της.

Οι “Kαυκάσιοι” της Ποντοκώμης από μια άποψη ατύχησαν, συμμετέχοντας σε όλες τις ρωσικές και ελληνικές τραγωδίες. Από την άλλη όμως ευτύχησαν, κι ας μην το βλέπουν ίσως έτσι, γιατί είχαν την τύχη να ζυμωθούν με τα μεγαλύτερα, τα βαθύτερα αναμορφωτικά κινήματα στην ιστορία της ανθρωπότητας και της Ελλάδας. ¨Εμμεσο προϊόν αυτής της συμμετοχής στα μεγάλα ρεύματα του καιρού τους πρέπει να θεωρηθεί και το βιβλίο αυτό για τους Καυκάσιους.

Από τη μια το τεράστιο ρεύμα της Οκτωβριανής Επανάστασης, που, μαζί με τη Μεγάλη Γαλλική Επανάσταση, δοκίμασαν να δώσουν στον άνθρωπο τη δυνατότητα να ελέγξει την κοινωνία του. Από την άλλη η μεγάλη εθνική αλλά και κοινωνική επανάσταση της ελληνικής εθνικής αντίστασης του 1941-1945, της σπουδαιότερης αντίστασης στην κατεχόμενη Ευρώπη, σχετικά με το μέγεθος της χώρας, ακόμα σε σύγκριση και με τη γιουγκοσλαβική. Και μια από τις σημαντικότερες Επαναστάσεις στην Ευρώπη του 20ού αιώνα, όπως η Επανάσταση του 1821 ήταν η σημαντικότερη στην Ευρώπη μετά τη Γαλλική.

Τα αποτελέσματα δεν δικαίωσαν τις προσδοκίες, θα πούνε πολλοί και όχι αδικαιολόγητα. Που θα ήταν όμως η ανθρωπότητα αν δεν είχε δοκιμάσει; Που την πάνε όσοι ετοιμάζονται τώρα να κατεδαφίσουν τα εθνικά, κοινωνικά και πολιτικά δικαιώματα, τον ευρωπαϊκό πολιτισμό που έφτιαξαν οι Γιακωβίνοι, στην κονωνική διάσταση του οποίου τόσο συνέβαλαν οι Μπολσεβίκοι, χωρίς την έμπνευση που απετέλεσε η σοβιετική επανάσταση για τα έθνη όλου του πλανήτη. Το αποτέλεσμα είναι ένα μέτρο, δεν εξαντλούνται όμως σε αυτό τα κριτήρια της ανθρώπινης Ιστορίας, αλλοιώς δεν θα τιμούσαμε τον Χριστό, αλλά αυτούς που τον σταύρωσαν.

Δημήτρης Κωνσταντακόπουλος
Αθήνα, 2010-06-12

(*) Η ομιλία αυτή διαβάστηκε κατά την παρουσίαση του βιβλίου “Γεννήθηκα εις Κάυκασον Ρωσίας” των Ανδρέα Αθανασιάδη και Χρήστου Μιχαηλίδη

konstantakopoulos.blogspot.com

ΑΡΜΕΝΟ-ΤΟΥΡΚΙΚΗ ”ΣΥΜΦΙΛΙΩΣΗ”

Με 2-0 νίκησε η Εθνική Τουρκίας την Εθνική Αρμενίας στην Προύσσα, παληά πρωτεύουσα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Σε έναν αγώνα πούπρεπε να συμβολίζει τη «συμφιλίωση», άρχισε όμως με τους Τούρκους φιλάθλους να σφυρίζουν τον αρμενικό εθνικό ύμνο.

Το πραγματικό πολιτικο-διπλωματικό σκορ είναι πολύ μεγαλύτερο υπέρ της Τουρκίας. Ο Αρμένιος ηγέτης Σερζ Σαρκισσιάν έπαιξε το κεφάλι του «κορώνα-γράμματα», συνάπτοντας μια συμφωνία αποκατάστασης των διπλωματικών σχέσεων Τουρκίας-Αρμενίας, που η ελβετική Basler Zeitung χαρακτήρισε ως την «παράδοση μιας μικρής και φτωχής χώρας». «Ξεχάστηκε η γενοκτονία», «πρώτο ολοκάυτωμα του 20ού αιώνα», επισημαίνει ο κορυφαίος Βρετανός σχολιαστής Ρόμπερτ Φισκ στον Independent, μιλώντας για φρίκη και προδοσία, προτού ευχηθεί στους Υπουργούς να μην τρέξει «το αίμα από τις πένες τους». Κατά την τουρκική Zaman, ο ASALA, υπεύθυνος για τη δολοφονία δεκάδων Τούρκων αξιωματούχων, ανακοίνωσε την έναρξη «τρίτου κύκλου αγώνα», ενώ διαδηλώσεις διαμαρτυρίας έγιναν στο Γερεβάν και τα κέντρα της διασποράς. (Σύμφωνα με τις διαθέσιμες, αν και αγνώσου εγκυρότητας δημοσκοπήσεις, εναντίον της αρμενο-τουρκικής συμφιλίωσης τάσσεται το 52% των κατοίκων της Αρμενίας. Αναμένεται ένα ποσοστό πολύ μεγαλύτερο μεταξύ των Αρμενίων της διασποράς).

Με τη συμφωνία, η Αρμενία παραιτείται ουσιαστικά από την απαίτησή της να αναγνωρίσει η ‘Αγκυρα τη σφαγή από την Οθωμανική Αυτοκρατορία περισσοτέρων του ενός εκατομμυρίου Αρμενίων, που ήταν μέχρι τώρα προϋπόθεση για τη σύναψη διπλωματικών σχέσεων.Το θέμα της γενοκτονίας παραπέμπεται σε μια υποεπιτροπή των δύο χωρών που θα το «μελετήσει» στη βάση των αρχείων για να συντάξει πόρισμα. Η ‘Αγκυρα βλέπει έτσι να αίρεται, χωρίς μεγάλο κόστος, ένα βασικό εμπόδιο, μαζί με το κυπριακό και το κουρδικό, στην ενταξιακή πορεία της προς την ΕΕ. Υπονομεύεται επίσης η προσπάθεια του αρμενικού λόμπυ στην Ουάσιγκτον να υιοθετηθεί από το αμερικανικό Κονγκρέσο απόφαση αναγνώρισης της γενοκτονίας, που συνιστούσε προεκλογική υπόσχεση του Ομπάμα.

Το Ερεβάν απεμπολεί ένα ισχυρότατο ηθικο-πολιτικό όπλο που διέθετε, λαμβάνοντας ως αντάλλαγμα την υπόσχεση ανοίγματος των συνόρων της Τουρκίας με την περίκλειστη και πάμφτωχη Αρμενία, που παραμένουν κλειστά από το 1993. Το άνοιγμα όμως των συνόρων συνιστούσε αυτοτελή υποχρέωση της Τουρκίας από το διεθνές δίκαιο, που δύσκολα θα μπορούσε να παρακάμψει στα πλαίσια της ενταξιακής πορείας. Γι’ αυτό η τουρκοαρμενική συμφωνία επικρίθηκε ως λεόντειος από την αρμενική αντιπολίτευση, ή και ως «προδοσία» από ορισμένους εκπροσώπους της διασποράς, απευθείας απογόνου των σφαγιασθέντων. ‘Οπως σημειώνει ο Αρμέν Αϊβαζαριάν, διευθυντής στρατηγικού ινστιτούτου στο Ερεβάν, «φανταστείτε μια αμετανόητη ναζιστική Γερμανία να ζητά «επιτροπή ιστορικών» για να συζητήσει περί Ολοκαυτώματος».

Αν υπάρχει κάτι που σφράγισε τη συνείδηση του 20ού αιώνα ήταν η γενοκτονία, σε φρικτές συνθήκες, ενός έως ενάμισυ εκατομμυρίου Αρμενίων από τους Οθωμανούς. Τη γενοκτονία αυτή επικαλέσθηκε ο Χίτλερ για τη δική του πολιτική, με μια φράση που έμεινε έκτοτε ιστορική: «Και ποιός θυμάται τους Αρμένιους;». Η αρμενική γενοκτονία έχει αναγνωρισθεί από την παγκόσμια κοινότητα των ιστορικών και αρκετά κοινοβούλια μεταξύ των οποίων η Βουλή των Ελλήνων. Μόνο η ίδια η Τουρκία αρνείται ότι επρόκειτο περί γενοκτονίας, αμφισβητεί τον αριθμό των σφαγιασθέντων και, κατά καιρούς, έχει διώξει ποινικά όσους είχαν αντίθετη άποψη, κατηγορώντας τους για προσβολή του «τουρκισμού».

Στην ‘Αγκυρα δεν έφτανε ο διπλωματικός θρίαμβος που κατήγαγε με τη σύναψη της συμφωνίας. Μόλις πήρε αυτό που ήθελε, πριν καλά-καλά υπογραφεί η συμφωνία, άρχισε να προσθέτει νέους όρους! Στην ομιλία που ετοίμασε για την τελετή υπογραφής στη Ζυρίχη, ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Νταβούτογλου ζήτησε επιπλέον την αποχώρηση των αρμενικών δυνάμεων από το Καραμπάχ, περιοχή κατοικούμενη κατά πλειοψηφία από Αρμενίους που κήρυξε εδώ και είκοσι χρόνια την ανεξαρτησία της από το Αζερμπαϊτζάν. Εκεί που οι Αρμένιοι ετοιμαζόντουσαν να κάνουν την μείζονα παραχώρηση, αποσύροντας ουσιαστικά τις απαιτήσεις αναγνώρισης από την ‘Αγκυρα, κινδύνευαν επιπλέον να βρεθούν εκείνοι κατηγορούμενοι για κατοχή ξένων εδαφών. Ο Αρμένιος Υπουργός Εξωτερικών κατάλαβε την παγίδα και αρνήθηκε να υπογράψει. Υπέκυψε όταν, στις τρίωρες πιέσεις της αμερικανίδας Υπουργού Εξωτερικών, ήρθε να προστεθεί, όπως γράφει η ρωσική Κομερσάντ, ένα σημείωμα του Ρώσου Υπουργού Λαβρώφ, «υπέγραψε και φεύγα»! Η Χίλλαρυ πήγε περίπου «σηκωτό» τον Αρμένιο Υπουργό να υπογράψει, σε μια σκηνή που θύμισε στους παληότερους πως υποχρέωσε η Ελλάδα των Καραμανλή-Αβέρωφ τον Μακάριο να υπογράψει τις συνθήκες Ζυρίχης-Λονδίνου (ή η Ολμπράιτ την κυβέρνηση Σημίτη να δεχθεί τη συμφωνία της Μαδρίτης). Ο Νταβούτογλου δέχθηκε να μην εκφωνήσει την ομιλία, την επόμενη μέρα όμως επανέφερε πανηγυρικά τις απαιτήσεις της ‘Αγκυρας ο Τούρκος Πρωθυπουργός Ταγίπ Ερντογάν.

Αν η συμφωνία συνιστά θρίαμβο της τουρκικής διπλωματίας, διπλωματικοί αναλυτές τη θεωρούν και πολύ μεγάλη, ιστορική, αν και εισέτι εύθραυστη επιτυχία της αμερικανικής στρατηγικής στον Καύκασο και την Κεντρική Ασία. Κεντρική επιδίωξη της Ουάσιγκτον μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ είναι η απορρόφηση στη δυτική ζώνη επιρροής των πρώην σοβιετικών δημοκρατιών. Η «διείσδυση» στην Αρμενία μπορεί να ανοίξει ακόμα έναν δρόμο, πέραν του Μπακού-Τιφλίδα-Τσεϊχάν, νοτιότερο και ασφαλέστερο, για τη διοχέτευση των υδρογονανθράκων του πρώην σοβιετικού νότου μέσω Τουρκίας, συμβάλοντας στην απομάκρυνση των πρώην σοβιετικών Δημοκρατιών από τη Μόσχα. Η εμπέδωση της δυτικής επιρροής στη νότιο Υπερκαυκασία, αφενός απωθεί τη Ρωσία προς βορρά, αφετέρου συγκροτεί ένα στρατηγικό «διάδρομο» επέμβασης εναντίον του Ιράν, «διάδρομο» που παρεμβάλλεται μεταξύ Μόσχας και Τεχεράνης.

Απογοητευμένο από την κατάσταση της χώρας, με οικονομικά συμφέροντα που το δένουν με Τουρκία και Δύση, ένα τμήμα της ιθύνουσας αρμενικής «ελίτ» προφανώς ελπίζει σε προσέγγιση, μέσω Τουρκίας, με την ΕΕ, ενδεχομένως και σε μελλοντική ένταξη, που πρωθείται άλλωστε ενεργά για το σύνολο της Υπερκαυκασίας, παράλληλα με ένταξη στο ΝΑΤΟ, από τον «ατλαντικό άξονα» της ΕΕ. Αυτά δεν θα αρκούσαν όμως, αν δεν συνέτρεχε και η ρωσική πίεση προς το Γερεβάν.

Παρά την «ανόρθωσή» της επί Πούτιν, η Μόσχα δεν έχει καταφέρει να επεξεργασθεί συγκροτημένη πρόταση ή ελκυστικό παράδειγμα για τον πρώην σοβιετικό χώρο, όπου βασικά απλώς αμύνεται ενστικτωδώς στις προσπάθεις ΗΠΑ και άλλων να τον «λεηλατήσουν» στρατηγικά. Το καθεστώς Πούτιν επιπλέον, ναι μεν δεν αποδέχεται τους εξευτελιστικούς όρους, υπό τους οποίους οι δυτικοί επεδίωκαν την ρωσική ένταξη στο διεθνές σύστημα, δεν είναι όμως διατεθειμένο, ούτε έχει την ιδεολογία για να αντιπαρατεθεί στη Δύση διεξάγοντας νέο «Ψυχρό Πόλεμο».

Πέραν των τεραστίων οικονομικών συμφερόντων που τη συνδέουν με την τουρκική αγορά, η Μόσχα τρέφει τώρα την ελπίδα «εγκάρδιας συνεννόησης» με μια ‘Αγκυρα που επιδεικνύει όλο και περισσότερο αυτονομία και ανεξαρτησία. Ελπίζει να αποσπάσει την Τουρκία από τον παραδοσιακό ρόλο «ατζέντη» αμερικανικών συμφερόντων στην περιοχή. Ανταποκρίθηκε στα εντυπωσιακά ανοίγματα του Ερντογάν, αντιμετωπίζοντας και τον αισθητό, μετά το φθινόπωρο 2008, φόβο της κυβέρνησης Καραμανλή, να ολοκληρώσει αποφασιστικά την ελληνορωσική προσέγγιση. Δεν είναι λίγοι στη Μόσχα, ιδίως μεταξύ των στρατιωτικών, που διαφωνούν με την νέα πολιτική του Κρεμλίνου, υπενθυμίζοντας την πάγια γεωπολιτική αντίθεση Τουρκίας-Ρωσίας και υποστηρίζοντας ότι αυτή η πολιτική θυσιάζει στρατηγικές θέσεις για τακτικά ωφέλη, αλλά δεν επικρατεί η άποψή τους αυτή την περίοδο. Και ως συνήθως, στις εποχές ρωσο-τουρκικής προσέγγισης, όπως συνέβη και επί Νικολάου του Β’ και επί Λένιν, το κόστος της ρωσο-τουρκικής προσέγγισης κινδυνεύουν να το πληρώσουν οι «μικροί», ενδιάμεσοι λαοί, εστω και αν απεδείχθησαν ιστορικά πολύ πιο αξιόπιστοι, και εν τέλει χρήσιμοι σύμμαχοι της Μόσχας.

Σε ότι αφορά τα ελληνικά συμφέρον7τα, υψηλά ιστάμενοι αξιωματούχοι του ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών επισημαίνουν με μεγάλη ανησυχία ότι, για πρώτη φορά στην ελληνική ιστορία διαμορφώνεται ένα τόσο δυσμενές για την Αθήνα στρατηγικό περιβάλλον, ένα είδος «στρατηγικής ασφυξίας». Η ‘Αγκυρα έχει, κατά τρόπο πρωτοφανή, πολύ καλύτερες σχέσεις από την Αθήνα και με την Ουάσιγκτον και με τη Μόσχα και με τον αραβομουσουλμανικό κόσμο! Ταυτόχρονα, η ελληνική υποστήριξη προς την τουρκική ένταξη δεν προκαλεί ενθουσιασμό σε Βερολίνο-Παρίσι. Που μάλιστα, αν πουν τελικά όχι στην Τουρκία, με την Ελλάδα να λέει ναι, μπορεί να «χρυσώσουν το χάπι» της άρνησής τους ενισχύοντας τις τουρκικές θέσεις στο κυπριακό και Αιγαίο.

περιοδικό “Επίκαιρα”, 30.10.2009